Titulus 3

Imperator Gordianus Procuratori nostro non vice praesidis agenti dandi iudices inter privatas personas non competere facultatem manifestum est: et ideo si, ut adlegatis, inter privatas personas is cuius meministis arbitros dandos putavit, sententia ab eis prolata nullo iure subsistit. * GORD. A. VICANIS. *<A 242 PP. K. FEBR. ATTICO ET PRAETEXTATO CONSS.>

Imperatores Diocletianus, Maximianus Placet nobis praesides de his causis, in quibus, quod ipsi non possent cognoscere, antehac pedaneos iudices dabant, notionis suae examen adhibere, ita tamen ut , si vel per occupationes publicas vel propter causarum multitudinem omnia huiusmodi negotia non potuerint cognoscere, iudices dandi habeant potestatem.

(Quod non ita accipi convenit, ut etiam in his causis, in quibus solebant ex officio suo cognoscere, dandi iudices licentia permissa credatur: quod usque adeo in praesidum cognitione retinendum est, ut eorum iudicia non deminuta videantur): dum tamen de ingenuitate, super qua poterant et ante cognoscere, et de libertinitate praesides ipsi diiudicent. * DIOCL. ET MAXIM. AA. ET CC. DICUNT: *<A 294 D. XV K. AUG. CC. CONSS.>

Imperatores Diocletianus, Maximianus Placet, ut iudicibus, si quos gravitas tua disceptatores dederit, insinues, ut delegata sibi negotia lata sententia determinent: nec in his causis, in quibus pronuntiare debent et possunt, facultatem sibi remittendi patere ad iudicium praesidale cognoscant, maxime cum, et si iudicatio alicui litigatorum parti iniusta videatur, interponendae provocationis potestas a sententia ex omni causa prolata libera litigatoribus tribuatur. * DIOCL. ET MAXIM. AA. ET CC. LITT. AD SERAPIONEM. *<A 294 D. VIII K. APRIL. ANTIOCHIAE CC. CONSS.>

Imperatores Diocletianus, Maximianus Placuit, quotiens pedanei iudices dati post litem contestatam vel ad aliud iudicium necessario dirigantur vel publicae utilitatis ratione in alias provincias profiscantur vel diem obierint atque his rationibus negotiis coeptis finis non possit adhiberi, alium in locum eorum iudicem tribui qui negotium examinet, ne eiusmodi casibus intervenientibus impedimentum aliquod in persequendis litibus adferatur. * DIOCL. ET MAXIM. AA. ET CC. FIRMINO. *<A 303 D. X K. DEC. DECHIOPPE DIOCLETIANO VIII ET MAXIMIANO VII AA. CONSS.>

Imperator Julianus Quaedam sunt negotia, in quibus superfluum est moderatorem expectare provinciae: ideoque pedaneos iudices, hoc est qui negotia humiliora disceptent, constituendi damus praesidibus potestatem. * IUL. A. SECUNDO PP. *<A 362 D. V K. AUG. ANTIOCHIAE MAMERTINO ET NEVITTA CONSS.>

Imperator Zeno * ZENON A. *<A 486 VEL 487 >