I, Distinctio 4, A. 1, Q. 1
I, Distinctio 4, A. 1, Q. 1
Utrum haec locutio: Deus genuit Deum, sit concedenda.
1. Videtur per hoc quod dicitur in Symbolo: FQndamenia. DfiMm de Dco ; sed hoc Don est nisi per genera- tionera': ergo Deus generatur de Deo: ergo ista lo- cutio est concedenda: Deus genuit Deum.
2. Item, generatio est respectu similis in na- tura , unde "homo generat hominem *" ; unde si in divinis est generatio , producitur simihs in natura : fergo cum Pater sit Deus , non generat nisi Deum : ergo haec est vera : Deus generat Deum.
3. Item, quidquid habet Filius, aut habet a se, aut ab alio; sed habet deitatem, et non a se, quia sic esset ingenitus: ergo habet ab alio; sed non ha- bet nisi per generationem, et ' non habet deitalem nisi ab habente deitatem, et habens deitatem est Deus: ergo etc.
Contra: 1. Hoc nomen Deus significat essentiam sive substantiam, cum sit terminus subslantialis * ; sed haec non conceditur, immo est falsa: essentia generat essentiam: ergo simihter et ista: Deus ge- nuit Deum.
2. Item, hoc nomen Deus aut supponit pro omni persona, aut determinate pro aliqua. Si deter- minate pro ahqua : ergo restringitur eius significatio ab aliquo, nec est dare, quod ab alio nisi ab hoc verbo genuit vel generat. Sed regula est, quod ter- minus, positus in praedicato, non restringit termi- num a parte subiecti ratione significationis: ergo stat pro omni persona. Non ergo videtur locutio vera , se- cundum quod accipitur pro persona Filii: ergo elc.
3. Item, iste terrainus Deus, quantura est de se, aeque bene supponit pro Filio, sicut" pro Patre: ergo cum Filii sit non generare, sicut et Pa- tris est generare, si haec est vera: Deus generat, pro Patre, eadera ratione et haec: Deus non gene- rat, pro Filio; si ergo haec non conceditur, nec prima.
4. Item, contradictorie opposita sunt vera de quolibet sub disiunctione, quia de quoliliet afTirraa- tio vel negatio ' : ergo si Deus genuit Deum , aut Deum qui est Pater , aut Deum qui non est Pater. Si Deum qui est Pater, ergo genitus est generans; si Deura qui non est Pater; sed quod iraplicatur contingit simphciter inferri , ut si dicaLur : horao qui non currit, disputat: ergo homo non currit: ergo similiter, si genuit Deum qui non est Pater, Deus non est Pater; sed si non est Pater, non generat: ergo etc. '
Conclusio
Recte dicitur: Deum genuisse Deum, quod quatuor regulis probatur.
Respondeo: Dicenduin, quod praedicta locutio, conciusio. salva essentiae unitate, recipitur tam a magistris quam a Sanctis. Ad cuius intelligentiam quatuor re- gulae sunt notandae.
Prima est, quod nomen ahstractum imponitur formae et a forma, ut albedo imponitur ipsi albe- dini ' et a forma albedinis ; nomen vero concretum imponitur a forma , sed non formae , sed supposito : ut album imponitur a forma albedinis , sed non for- mae, sed supposito, ut alicui rei albae, homini vel cygno.
Secunda regula est , quod terminus habens mul- titudinem suppositorum, sine distributione acceptus, stat pro illo , pro quo reddit locutionem veram , ut cum dicitur : homo currit , vera est locutio pro cur- rente, si aliquis sit currens.
Tertia regula est, quod termino habenti for- mam non multiplicabilem non differt praeponere et postponere negationem. Unde non differt dicere: Petrus non currit , et , non Petrus currit.
Quarta regula est ista, quod relativum refert antecedens sub eodem modo supponendi, sub quo antecedens praecessit ipsum relativum, nisi faciat relationem simplicem ".
1. Ex prima regula patet responsio ad primum. â– Cum enim iste terminus Deus sit concretus , etsi ' imponatur a forma essentiali , scilicet deitate, tamen imponitur personae sive supposito, sicut album im- ponitur ab albedine rei albae; et ideo supponit et reddit locutionem veram pro persona, non pro forma. Hoc autem nomen essentia vel deitas est abstractum, et ideo imponitur formae et a forma, sicut albedo, et ideo essentiam significat et suppo- nit. Et ideo haec est falsa: essentia generat essen- tiam , quia generatio non est formae , sed suppositi ^ ; sed haec est vera : Deus genuit Deum , pro persona.
2. Ex secunda regula patet responsio ad secun- dum. Quamvis enim significatio termini non arcte- tur, tamen pro illo slat, pro quo est locutiovera, ut homo currit, pro Petro vel loanne, si pro illo, est locutio vera; nec tamen ad illum restringitur. Et hoc patet , quia si addatur distributio , confundet ^ illum terminum pro omnibus; sed si esset restrictus, non confunderet nisi pro illis , ad quos se extenderet restrictio. Unde aliud est terminum restringi ad unum, aliud est reddere locutionem veram pro uno.
3. Ex tertia regula patet solutio " ad tertium. Licet enim haec sit vera pro Patre: Deus generat Deum, tamen haec: Deus non generat Deum, non est vera pro Filio. Cum enim iste terminus Deus dicat formam immultiplicabilem, non differt ei prae- ponere negationem et postponere; et ideo cum ne- gatio praeposita ' omnino a subiecto removeat prae- dicatum, sic et negatio postposita removet totaliter praedicatum ab hoc termino Deus , cum dicitur: Deus non generat, quia removet a quolibet suppo- sito. Et ideo alium modum habet supponendi in af- firmativa quam in negativa, quia in affirmativa erat locutio vera pro Patre; in negativa vero non potest esse veritas, quia negatio removet totaliter praedi- catum illud.
4. Ex quarta regula patet quartum. Cum enim relativum omnino habeat suppositionem antecedentis, et iste terminus Deus^ in praedicato supponat pro Deo genito, relativum refert pro illo. Et ita sensus est: Deus genuit Deum, qui Deus genitus est Pater, vel non est Pater; et Iiaec est vera pro negativa, nec licet inferre: ergo Deus non est Pater; quia mutatur suppositio, immo est ibi figura dictionis^
