Quaestio 5

QVAESTIO QVINIA. Vtrum Theologia sit scientia vna.

ET arguitur quod non: quia considerat de Deo D& de creaturis, quae sunt obiecta diuersarum rationum: Ergo, &c. Si dicas quod considerat de eis per vnam rationem. Contra Deus & creatura non conueniunt nisi aliqua vna ratione analoga. Si ergo considerat de eis tantum secundum quod conueniunt in vna tatione, non considerabit de eis in speciali, quod falsum est.

Contra quod habet obiectum vnum formale, elt vnum. Ergo, &c.

Respondeo dicendum est quod Theologia est vna. Rationem assignant quidam sic: quia in illo modo cognoscendi quo per vnum cegnoscitur res: & in generali puta inquantum ens, & in speciali secundum propriam naturam vniuscuiusque: nonopertet multiplicare scientias secundum diuersitatem rerui: imo nec possibile est multiplicare scientias secuindum multitudinem rerum in tali modo cognoscendi: sed modus quo vtitur ista scientia est talis: Ergor &c. Minorem probant: quia ista scientia sequitur modum Dei & substantiarum separatarum in cogpnoscendo cum habeat Deum pro obiecto: sed modus Dei & substantiarum separatarum est cognoscere per vnum & idem res, & in vniuersali & in speciali, vnde & angelus cognoscit per eandem speciem animal in generali, & omnia animalia mn speciali: Ergo; &c.

Sed illud nihil est: quia licet communicemus cum scientia Dei in obiecto; quia Deus secundumm quod Deus est obiectum scientiae nostiae & diuina: non tamen eommunicamus in modo eognoscendi cum Deo vel cum angelis ex patie medn qui est species siue ex parte specierum: quia secundum cursum communem in vita praesenti non habemus species nisi illas quas abstrahimus a tebus sensibilibus: Fides enim nonse habet ad modum speciei, sed magis ad modum luminis: Ergo dato quod in substantuis separatis non oporteat plurificari scientias propter hoc quod species repraesentat res in vniuersali & in speciali, non tamen sequitur quon ita sit in nobis, qua in hoc non possumus sequi modum substantiarum separatarum, qui non habemus tales species & de quibus est fides, sed habemus de eis alterum sumen quam lumen naturale, scilicet lumen fidei. Itendaicquiod ponatur quod angelus per vnarn speciem cognoscat omnia, qua ppertinent ad vnum genus rerum & in geuerali d in speciali, tamen nullus ponit quiod aliquis intellectus creatus quantumcunque separatus & altus per vnam ipeciem intelligat omnia genera entium in generali & in speciali: Ergo dato quod cfficacia specierum in repraesentando insubstantiis separatis exigat quod non sit in eis tanta diuersitas habituum cognitiuorum sicut in nobis: tamen hoc non tollit omnimodam diuersitatem. Quod etiam dicunt quod Theologia nostra sequitur modum cognitionis Diuinae, quia habet Deum pro obiecto: Q ideo manet vna, hoc est ponere vnitatem in Theologia propter vnitatem obiecti, quod ipsi improbant licet male.

Et ideo dicendum est quod Theologia est vnppfsopter unitatem formalis obiecti: quia sicut potentia est vna cui relpondet vnum primum & per se formale obiectum, quantumcunque obiecta secundaria licet perse & accidentalia plurificentur i ita est de scientia: primumautem & per se obiectum Theolegiae est vnum, scilicet Deus secundum quod Deus: alia autem secundarid considerat. Iden &c. Contra hoc autem dicunt illi de prima opinione quod est hic petitio principii, quia probatur vnitas per vnitatem. Sed haec est magna ruditas : quia petitio principii non est si probatur esle per esse, vel vnitas per vnitatem dum tamen non probetur eadem vnitas per eandem vnitatem: nam esse effectus & etiam vnitas potest probari per vnitatem causae, & simisiter vnitas per vnitatem & e conuerso: & talis probatio non est petitio princinu sed demonstratio.

Si autem quaeratur quomode vna eristens se er tendat ad tot consideranda in speciili. Hicendum est quod hoc est & ratione obiecti ad quod omnia habent attributiemnem no solunem fiesiorali sicut ad ens commune rsed eciam in spn ciali & secundum pronrta sua: & e inm ratione sumnis quod est participatio iluminis Diuini: qum quanto est altiua lumen tanto possuin in eo phum per vnum vidert vel cognoser.

Ad primum ergo in oppositunp dicendum quod Theologia considerat omnia secunidumvnam primo & per se raetionem; scilicet quem salum: sseum secundum quod Deiis. prout fe habet vt primum obiectum, alia autem secuut dario.. En quantn dicitur quod Deus & cremtura non communioant in ratione. vna., nisi in vna ratione, comminii Dicendum est quod non dicitur Deus & creatura hic considerari secunt dum vnam rarionem: formalem pbiecti quae sit vna ratio analoga vtriusque, sed quia vnnm ett tatio considerandi alterum, sicut colom estoatm videndi quantum. Dec sequitur quod creat turae copnoseanur secundum ppoprias rationes per quas differunt a Deo, quia comsiderare plura secundum diuersas rationes dummodo non sint primo & per serrationes formales obiecti screntiae vel pocentie non plurificat potentiam vel scientiam: sicut visus cognoscit albedinem secundum quod albedo & nigredinem suniliter, sed nonsunt primo, & per se obiecta, sed secundo: & per se. Et sic est de Theologia respectu creaaurarum quas in speciali considerat, distinguendo inter eas & Duum, quia eas sic considerat per se licet non primo sed sacuridario.