Circa litteram

CIrca litteram crystallinus enim lapis cui magis esse firmitas et perspicuitas de aquis factus est. Quia non est intelligendum de omni specie crystalli: quia est quedam crystalli species generati in terra multum calida: alia est species crystalli que sit ex aqua congelata: supra quam tantum postera inualescit frigus vt corrumpatur in illa materia forma substantialis aque et in aliam materiam transmutetur. Glaciali soliditatem: potest dici quod aque que super celos sunt comparantur glaciali soliditati: non propter grauitatem sed propter continuitatem et stabilitatem quia nec fluunt nec deorsum descendunt. Congregentur aque in locum vnum et appareat arida. Nota hoc ad imaginandum figuram mundi: quod terra est rotunda. et ambitur sphera aque preter quartam eius: cuius maior est dimensio ab extremitate eius versus orientem vsque ad extremitatem ei versus occidentem quam dimensio que est ab extremitate versus aquilonem ad extremitatem eius versus austrum: et hoc pars discooperta est propter habitationem hominum et sic deus ordinauit virtutem et proportionem corporum celestium: vt per suam influentiam: terram et aquam teneant in dispositione predicta: non tamen punctualiter: quia aliquando acquirit mare super terram ex parte vna: et terra super mare ex perte alia: terra autem et mare vndique circundantur sphera aeris: et sphera aeris sphera ignis. Et sphera ignis spheralune: et sphera lune sphera mercurii. Et sphera mercuriisphera veneris. Et sphera veneris sphera solis: et sphera solis: sphera martis. Et sphera martis: sphera iouis. Et sphera iouis: sphera saturni: et quelibet istarum septem spherarum non habet nisi vnam stellam. Sphera autem saturni circundatur ab octaua sphera in qua sunt stelle multe: vnde plus confert ad vitam istorum inferiorum quam orbes planetarum. Unde philosophus. 2. celi et mundi. orbis primus est principium et virtus et causa in vita omnis viui: plusquam reliqui orbes valde: quapropter sit quod orbis primus comprehendit corpora multa: et omnis orbis ex reliquis orbibus comprehendit stellam vnam: et illa octaua sphera que dicitur primus orbis nobis sensibilis ambitur celo crystalli no: et caelum crystallinum celo empyreo: vltra quod nulla penitus est creatura neque plenum: neque vacuum: et sic ista machina mundialis computando quatuor spheras elementorum et caelum empyreum et crystallinum constat ex. 14. spheris. nec est inter spheram et spheram aliquod vacuum. Sunt insigna scilicet naturalium euentuum: et tempora scilicet indistinctiones quattuor temporum scilicet veris estatis autumni et hyemis. Et dies id est distinctiones dierum et noctium et annos id est distictiones annorum.