Lectio 52, de Fruitione

et est repetenda radix prius tacta scilicet quod nullum creatura habet intrinsece potestatem terminandi et ideo non potest esse terminabilis de se

Et sequitur primo quod ab appetitu finis medii potest simpliciter absolvi creatura

Ex quo sequitur quod finis quo non est necessarius in operationibus naturalibus / patet quia semper est aliquid citra deum cuius res simpliciter est solubilis circa deum igitur etc

Sequitur ulterius quod non est necesse quod forma et finis coincidant Ita quod agens naturale producat formam et non coincidant

Ex quo sequitur appetitum ad suum corpus esse solubilem id est stat quod anima non inclinetur ad suum corpus sive ad suum appetitum patet quia est ad aliud creatum tendens quod non est finis

/ Ex quo patet quod oppinio magistri est vera videlicet quod anima separata sit persona quia magister ponit quod sit realiter persona licet doctores teneant oppositum / sed tamen realiter inclinatur ad corpus licet non sit potest sui et in hoc defficit magister sed non est necessaria et ergo deus potest eam absolvi a tali etc

Ex quo sequitur quod non repugnat angelo quod desinat esse persona absque hoc sui assumptione sicut de humanitate christi quod non est persona quare etc Sed de hoc quo ad praesens non est difficultas Ita quod sicut deus potest tollere animae suam operationem vel inclinationem ita etiam angelo

Sequitur ulterius magis videndo talem finem quod stat grave absolvi a tendentia in centro mundi patet quia nullius naturae est necessaria tendentia in suum finem igitur sequitur quod grave non naturaliter tendit deorsum et sic proportionaliter diceretur de igne quod sit absque inclinatione absolvi et sic huiusmodi inclinationes possunt inmutari / unde tota radix procedit quod finis est mere contingens ex statuto naturae libere sic ordinatis et sic ignis posset descendere et terra ascendere quod videtur inconveniens

Item staret quod absque loci intentione moveret nam sola creatura est ad finem ultimum

Ex quo sequitur principia naturalia subiacent divinae dispositioni libere scilicet utrum omne grave descendit et leve ascendit et per consequens sunt contingentia et non necessaria

/ Ex quo sequitur quod aliquod principium est quod potest esse contradictorium principio philosophico et sic patet qualiter perfectius theologia considerat naturas rerum et perscrutatur et philosophatur quia nulla alia scientia novit quidditatem veram rerum nam ipse ponit necessario statutorum divino agere quicquid agit

Consequenter diceretur quod velocitates in motibus magis secuntur nam divini decreti et liberi quam natura sive potentiam activorum ad suam resistentiam nam una creatura agit in aliam et resistit secundum regimen universi principis

/ Et sic diceretur de duratione rerum et consequenter reducerentur ad idem

/ Et sic ex hoc non videtur inconveniens quod angelus haberet principium suae corruptionis sicut de forma substantiali rei materialis corporalis / quoniam non videtur maior distantia sive repugnantia quam de forma corporali quia quaelibet creatura de se est in nihilum fluxibilis igitur ad certam combinationem remanet certa proportio quare etc Unde haec positio videtur fundari supra sacram scripturam ut habetur maxime proverbiorum 2o videlicet quomodo deus posuit legem singulis Et rabbi moyses qui fuit doctor autenticus et famosus licet iudaeus videtur hoc tangere in suo libro de vire iudaeorum dicens quod totum est in libera dei dispositione

Ex quo sequitur ulterius quod caritas vel gratia non potest inclinare contra primarium naturae appetitum patet / quia rectissimus et semper in deo est quod tamen sic potest dici quod non est caritas distincta ab appetente capiendo tamen pro impellente potest dici quod est deus unde creatura est sicut sagitta missa a sagitatare usque ad signum quae si bonum sagitatarem habet pervenit ad ipsum signum Ita proportionaliter de appetitu sive voluntate dicitur quod si dirigatur a deo qui est agens infallibile pervenit ad signum videlicet ad suum finem debitum Et huic dicto consonat hoc quod in philosophia dicitur quod dirigitur ab agente infallibili et intelligentia non errante / et sic semper recta est Et ideo caritas non potest ad obiectum intelligere

Ex quo sequitur quod caritas non dirigeret creaturam ad diligendum deum propter activitatem creaturae

Ubi advertendum est quod autissiodorensis ponit duos modus caritatis unum propter finem habere simpliciter / aliter propter habere bonum et praemiari a deo

Quantum ad primum dicitur gloriam meam alteri non dabo / verum est tamen quod deus bonorum nostrorum non eget ut in psalmo "Bonorum morum non eges" sed nos in ipso

Tamen contra 2am partem dicitur quod ordo debitus naturalis et caritatis non secundum naturam deus sit ulterius terminus igitur diligere deum ut felicitatem vel tale quid obtinere est magis diligere paremium et sic creatura ipsamet nec obiectum erit quare etc

Sed pro salvatione dicti est advertendum quod in hoc potest dupliciter considerari

Uno modo quod sint duo termini scilicet creatura sit terminus ad quem et deus a quo et sic non est licitum diligere deum propter creaturam

2o modo potest considerari utroque modo Ita quod dilectio habet illos duos terminos et unum alium ad quem et sic illo modo caritas iuvaret ad dei fruitionem sive cognitionem quare dictum autissiodorensis sic salvaretur

/ et haec via reputatur satis probabilis videlicet quod deus tamquam praemiatorum diligendus est et refertur sic dilectio in suum finem ultimate / unde motus rationalis est sicut naturalis / nam incipit a deo et terminatur in finem debitum a simili de motu ipso naturali quoniam incipit in oriente et terminatur in occidentem

Sequitur ulterius quod nihilominus dilectio singularis est multo nobilior licet esset meritoria reflectendo tamen patet quia minus participat de conversione dei ad creaturam

Ulterius sequitur quod omne peccatum est rectae naturae contrarium patet quia recte nulla inclinatur ultimo bono Et hoc testatur augustino in libro de vera innocentiae

Unde sequitur quod homo non debet servire deo ut praemietur

Ulterius agentia naturalia proprie loquendo non agunt nisi ut assimilentur deo licet agant propter eum

Sed contra dicta arguitur quia natura humana prona est ad malum igitur est depravata

Item si sic esset recta sequeretur quod ex puris naturalibus homo attingeret deum quod est error pelagi

Item inclinatio naturae est a deo sic libere impellente igitur potest alterum duorum facere scilicet vel substrahere et per consequens ad aliud inclinare et sic natura erit ad aliquod casum absque deo

Item libertas est potentia superioris ad naturam cognitivum ergo si sit imperfectior et natura imperfectior erit

Item creatura sibi derelicta tendit in nihilum igitur magis in oppositum dei quam econtra

Item naturalis iustitia resultat ex divino decreto et eius acceptione ta igitur cum deus possit acceptare videtur esse depravatio

Item multiplex contingit error in agentibus igitur etc consequentia tenet et antecedens patet quoniam in animalibus feralibus ferocitates suae sunt nocivae

Item per malam doctrinam possunt animalia introduci igitur etc

Item aliqua corpora coelestia sunt intrinsece mala sicut saturnus et mars igitur etc

Item potest dari praeceptum contra inclinationem naturalem sicut potest poni per casum quod sorti praecipiatur quod habeat inclinationem ad a malum tunc arguitur etc liquidum est satis Solutiones pro alia lectione dimittuntur