IIa-IIae, Inq. 3, Tract. 8, S. 1, Q. 1, T. 2, M. 1, C. 5

Occasione huius quaestionis quaeritur utrum illi, qui veniunt ad fidem de Iudaeis, sint cito recipiendi aut non, et similiter potest quaeri de paganis.

Et videtur quod non, a. per hoc quod dicitur in dist. 4, De consecratione, Iudaei, ubi dicitur quod "octo menses intra catechumenos ecclesiae limen introeant et, si pura fide venire noscuntur, tunc demum gratiam Baptismi mereantur". Hoc idem habetur ibidem, "Ne, quod absit", ubi dicitur quod "abstinentia quadraginta dierum est indicta". Utrobique ergo magnum spatium datur ad probationem et causa poenitentiae peragendae.

Sed videtur contrarium, 1. per hoc quod dicitur Act. 2, 38, ubi Petrus loquitur Iudaeis, dicens: "Agite poenitentiam, et baptizetur unusquisque vestrum". Cum ergo cito essent baptizati, exemplo illius non videtur quod tantum differenda sit susceptio ad fidem sive sacramentum fidei, quod est Baptisma.

2. Similiter habetur Act. 10, 47-48, ubi dicitur a Petro: "Numquid aquam quis prohibere potest, ut non baptizentur ii qui acceperunt Spiritum Sanctum? Et iussit eosbaptizari in nomine Iesu Christi". Eodem modo habetur de eunucho, Act. 8, 36-38. Ex iis ergo videtur quod non tanta conveniat dilatio.

[Solutio]: Ad quod dicendum quod aliter fuit in primitiva Ecclesia in parte et aliter in progressu Ecclesiae. In primitiva enim Ecclesia erat donum Spiritus Sancti, quod etiam in visibili signo demonstrabatur in credentibus; signa etiam alia erant manifestantia fidem in ipsis ; propter quod non oportebat differre sacramentum fidei. Sed in progressu Ecclesiae, ubi non erant huiusmodi signa demonstrantia vel vehementer fidem arguentia, et latebat vel latere poterat fictio cordis, necessaria iuit dilatio temporis, ut fieret probatio fidei et catechismus, per quem fieret habilitatio ad Baptismum. Et ideo secundum diversa tempora diversus praefigebatur terminus secundum prius et posterius, ut constaret de fidei habilitatione et tolleretur facilitas redeundi "ad vomitum". Huiusmodi autem terminus relinquitur in iudicio discreti praelati, secundum quod plus vel minus videbitur expedire.