Articulus 1

ARTICULUS I. An sint duo modi sumendi Eucharistiam, scilicet sacramentalis, et spiritualis, et quomodo distinguantur ?

Ad primum objicitur sic : 1. Videtur enim, quod isti modi non sunt distincti ex parte sacramenti, sed ex parte nostra : in baptismo enim semper est acceptio spiritualis effectus, nisi sit fictio impediens. Et ideo baptismus de se operatur salutem: ergo similiter cum Eucharistia sit sacramentum nove legis, semper operatur gratiam spiritualem : ergo sacramentalem in ipso non est distinguere a spirituali.

2. Item, Rex terrenus non est minus’ potens ubi est per seipsum, quam ubi est per ministerium, sed magis : ergo similiter est de Rege ceelesti: sed Christus per seipsum est in sacramento Eucharistiae in tribus substantiis et unitate persone, in aliis autem sacramentis tantum virtute Passionis operatur : si ergo susceptio aliorum sacramentorum quantum est de se semper est spiritualis, multo magis erit semper spiritualis susceptio Eucharistiae : et sic nulla est distinctio, nisi intelligatur a parte nostra.

3. Item, Operatio sacramenti distinsuitur ab operatione virtutis et gratia: quia in sacramentis in elemento corporali divina virtus secretius operatur salutem: ergo nisi pracedat operatio alicujus elementi corporalis, non contingit venire ad effectum spiritualem: ergo vi~ detur, quod spiritualis modus sumendi numquam distinguatur a sacramentali.

4. Item, In baptismo licet fictus accedat, non tamen dicimus guod nihil accipiat de spiritu: quia accipit. characterem: ergo multo magis ita erit in sacramento Eucharistie: ergo qui manducat sacramentaliter, manducat spiritualiter : et ita manducatio sacramentalis non distinguitur a spirituali: et sic iterum ibi videtur a parte nostra evacuari distinclio.

3. Item, In Littera habetur ab Augustino: "Ut quid paras dentem et ventrem ? crede, et manducasti." Ergo iste cibus non transit in corpus. Ergo non est elementi corporalis. Cum igitur in omnibus sumentibus sit aliquis cibus, oportet quod sit in omnibus spiritualis : ergo Spiritualiter sumere numquam separatur a sacramentali sumptione: ergo nulla est distinctio.

6. Item, Si est aliquis modus sumendi sacramentaliter tantum, hoc erit ratione alicujus quod fit in sacramento : aut igitur ratione accidentium, et tunc etiam verius sumeret sacramentaliter qui sumeret accidentia : aut ratione veritatis corporis Christi sumpti, et tunc aut veriias corporis transit in ventrem, aut in mentem : non in ventrem, quia hoc negatur in Jitfera : ergo in mentem: ergo menti unitur, vel mens unitur corpori Christi, et hoc est spiritualiter sumere : ergo sumens sacramentaliter, sumit spiritualiter, ut videtur : et sic nihil valet distinctic.

7. Si forte dicatur, sicut quidam hoc evadunt, quod spiritualiter sumere est Christo spiritualiter uniri, et in Christo manere. Contra: Uniri Christo non est actus sacramenti: ergo uniri Christo non est sumere sacramentum spiritualiter. Propatio prime est: quia ante institutionem hujus sacramenti uniebantur fideles Christo et corpori mystico.

8. Item, Charitas Dei et proximi unit Deo et proximo : non tamen omnis habens charitatem sumit rem sacramentalem spiritualiter: ergo videtur, quod ista solutio non est vera.

9. Item, Licet gratia sit res sacramenti spiritualis, non tamen quecumaque gratia, sed illa quae proprie operatur in sacramentis : effectus autem proprius alicujas rei numquam habetur, illa re non habita: ergo numquam _ habetur elfectus sacramenti hujus proprius nisi ipso sacramento percepto.

Solutio. Dicendum videtur sine prejadicio, quod isti modi distincti sunt quandoque, et quandoque conjuncti. Distincti sunt quando fit perceptio veri corporis Christi sine effectu gratiae interioris, sed potius nocumenti spiritualis, sicut dicitur in Litera in secunda parte distinctionis, quod qui indignus accipit hoc sacramentum, acquirit sibi magnum tormentum. Ht iterum, quod bonum malum est, dum male sumitur bonum : et talis modus sacramentalis sumptionis divisus est a spirituali. Econtra quidam sunt per memoriam vel habitudinem passionis Christi et sacrificii spiritualis se unicntes Christo capiti, et illi sumunt spiritualiter, et non sacramentaliter.

Dicendum ergo videtur ad primum, quod ista distinctio non est tantum a parte nosira, sed etiam a parte sacramenti: quia sacramentum duplicem habet rem contentam : unam_ ex vi. consecrationis, quae est corpus Christi verum quod conficitur extra nos. Aliam habet rem contentam, sicut causa continet in se virtute causatum: et illa est gratia ex parte nostra: et sic non est in aliis sa- cramentis quae non habent rem contentam, nisi sicut in nobis causatam : et ideo in illis non est distinctio duplicis modi sicut in isto. Tamen hoc videtur concedendum, quod licet habeat duplicem rem, ut dictum est, quod tamen non impeditur ab altera illarum quam causare debet in nobis, nisi ex parte nostra.

Ad aliud dicendum, quod Christus per seipsum in triplici substantia est res contenta in Eucharistia virtute consecrationis, et non est ex suo defectu, quod non inducitur ulterior res spiritualis, sed potius ex defectu nostro: sed tamen quia una harum rerum non dicit aliquid in nobis, nec efficitur in nobis, sed extra nos virtute consecrationis in sacramento, alia autem in spiritu nostro spiritualiter efficitur : ideo discretionis ratio est ex parte rei hujus sacramenti aliquo modo, ut dictum est.

Ad aliud dicendum, quod sine dubio illud argumentum plus habet de probabilitate, quam alia: tamen sine preejudicio dici potest, quod illa objectio teneret bene in allis sacramentis, et preecipue in illis quae imprimunt characterem: licet enim aliquid suppleat locum sacramenti, tamen aliquis effectus adeo proprius est sacramento, quod non efiicitur nisi a sacramento : sed in Kucharistia modus sumendi sacramentalis totus refertur ad spiritualem, et est propter illum : et ideo spiritualis etiam per se operari potest eamdem gratiam, licet preesentia Christi in sacramento aliquam ferat delectationem quam non habet in se _ spiritualis modus manducandi.

Ad aliud dicendum, quod secus est in baptismo, eft in isto : quia baptismus specialem et principalem ordinem habet contra originale quod est ab alio contracium, et ponit hominem in statu fidei qui status est circa fidem informem et formatam, sicut dictum est supra in quastione de charactere : et ideo fictus recipit characterem apud se manentem. In isto autem recipit verum corpus Christi : eo quod istud non causatur in suscipiente, sed extra: et ideo inidoneitas suscipien~ tis ilud non potest impedire.

Ad Atiup dicendum, quod Augustinus loquitur ibi de incorporatione et unione per incorporationem, et non de presentia veritatis corporis Christi: tamen postea erit queestio de hoc suo loco. Unde puto esse concedendum, quod verum corpus Christi transit in omnem locum, in quem transeunt species, manente specie panis et vini.

Ad aliud dicendum, quod sacramentalis modus sumendi dicitur ratione presentiae veritatis corporis Christi in sacramento, et bene concedo, quod non trans~ it in mentem: quia Christus homo non illabitur menti: et quod objicitur de transitu in ventrem, jam solutum est.

Ad aliud dicendum, quod spiritualiter sumere est Christo uniri per spiritualem effectum hujus sacramenti : et hunc quidem non habuit sacramentum antequam esset sacramentum, sed unio qua uniebantur fideles, fuit unio charitatis et fidei: postquam tamen sacramentum est, potest per meditationem et devotionem in anima fieri res sacramentalis, quam Christus operatur spiritualiter conjunctus, eo quod gratiam suam (ut dictum est in principio hujus libri) non alligavit sacramentis. Alii dicunt aliter, et forte melius, quod scilicet res sacramenti et unio dupliciter fit, scilicet gratia sacramentali, et hance non habet nisi digne sumens sacramentum: et sic etiam fieri potest in aliquo suppiente vim sacramen~ ti, sicut martyrium et poonitentia supplent vicem baptismi quandoque: et hoc modo rem hujus sacramenti suscipiunt fideles per devotionem et amorem capitis et membrorum.

Et per hoc patet etiam solutio ad sequens, et ad ultimum.