Articulus 5

ARTICULUS V. An aliquando licuit habere concubinam ?

Quinto queritur, Utrum licuit aliquando habere concubinam ?

Et est hac questio una causa decreti 32 Gratiani.

Et objicit de Abraham qui ex concubina quasivit sobolem, Genes. xxv, 1: et de Jacob qui ex duabus ancillis quesivit sobolem, Genes. xxix elt xxx, passim: et de pluribus aliis. Ergo videtur, quod hoc licuit aliquando.

Item, Levit. xix, 20, dicitur, Quisquis concubuit deflorando ancillam, non vapulabit, nec merietur : quia pecunia cjus est'. Si ergo in Veteri Testamento lege divina non puniebatur ad mortem corporis: ergo non videtur, quod modo puniri vel imputari debeat ad mortem animie,

In contrarium hujus est, quod dicit Ambrosius in libro de Patriarchis : "Nemo sibi blandiatur, de legibus hominum omne stuprum adulterium est, nec viro licet quod mulieri non licet : quoniam eadem a viro quae ab uxore debetur castimonia. Quidquid in ea quae non sit legitima uxor commissum fuerit, adulterii damnatur crimine."

Item, "Nulli licet scire mulierem preler uxorem : ideoque conjugii datum est jus, ne in laqueum incidas, et cum alieaa muliere delinquas." Ex hoc patet, quod non licet alicui admisceri ancille, ul ex illa quaerat sibi liberos.

Responsio. Dicendum, quod numquam licuit ancillam vel alienam cognoscere, sed ancillam ductam in matrimonium ex instinctu Spiritus sancti : et ita fecerunt Patriarchee,

Et per hoc patet solutio.