Quaestio 9

Quaestio. ix andem distitonem adhuc quero. 4 Irca quaestiones de mam creationis. Prima est. Utrum creatio sit productio de nihilo secundum suam quiditatiamraionem. Et videtur ergo sic. Ambrosius in examero recitans opinionem de tribus principiis redarguens philosophum dicit: quod mum dus productus est de materia: sed non de nihilo.

¶ Sed contra. Augi.i iducit illud. Qui creasti mundum de mteam inuisa. est quod secundum Ans. fieri de nihilo hic sciendum aliquid dicitur vno modo seundum sncessionem. sicut dies fit ex nocte. ita aliquid est post nihil. Alie modo non successiue. sed subiectiue quantum ad materiam tran seuntem: sicut farina transit in panere: et nihileitas in entita tem. Alio modo quantum ad materiam permanentem. vt nihileitas. Alio modo sicut dicitur: ille loquitur de nihilo. quia non de aliquo vt intelligatur non est aliquid vnde fiat creatura.

¶ Distinguendo ergo quando queritur vtrum creao sit productio de nihilo: in telligatur causa materialis: vt illud fiat de nihilo: quod non habet materiam: si intelligatur de mteam ex qua. per illum modum creatio non est de nihilo. vt dicit carentiam huius causae materialis. quia tunc homo cum habeat materiam non posset creari. Nec potest intelligin de materia in qua. quia gratia creatur: et habet materiam in qua: nec ita creatio est de nihilo. quia non habet materiam transeuntem in ipsuam quia tunc lux crearetur. quia non est aliquid quod transeat in radium et si sumatur materia permanens non potest sic intelligi: quia anima rationalis non crearetur. Ideo non videtur quod sit hec ratio creationis. Et confirmatur quadrupliciter. Primo sic. impossibile est quod de ratione positiui sit aliquod priuatiuum. creatio autem est aliquid positiuum et nihil priuatiuum. ergo.

¶ 2o quandocumque est aliqua ratio de ratione eius non est nisi esse ad aliud. sed terminus creationis non est nisi essentia creature. ergo.

¶ 3o sic. creatio est productio permanens. sed in tota duratione creature non manet: vt est de nihilo. ergo etc.

¶ 4o sic. omnis habitudo positiui ad nihil est habitudo rationis. per talem vero non diffinitur ens reale. ergo videtur quod nihil non est de ratione creationis. Est ex go aliquid annexum creationi: non de ratione eius: sicut actus generandi est prius paternitate: non de ratione eius. Que ergoest diffinitio eius. Sciendum est quod in diuinis non inueniuntur nisi due productiones ad intra: et due in creaturis correspondentes: vna per modum naturae. alia per modum libis. Dico igitur quod est factio supernaturalis. et quia vbi est inuenire creationem: ibi etiam est innuenire factionem supernaturalem et econvers per hoc quod est factio distinguitur a productionibus diuinis. per hoc quod est supernaturalis distinguitur ab omni productione agentis creati: cuius actio non est supernaturalis. Omnis enicreatio est a principio supernaturali: nec est innuenire aliquid quod deus facit supernaturaliter quin sit creatum.

¶ Et est sciendum quod aliter dicitur creari lux: aliter gratia. et aliter anima rationalis. et aliter angelus. Tux enim bene producitur a sole. sed tamen concurrente voluntate diuina: et actione eius. Prima productio est naturalis. 2a supernaturalis: nec potest negari: quin omnis creatura creetur a deo isto modo. vnde deus non concurrit ib naturaliter. sed effectiue et supernaturaliter. Et in hoc est creatioCatia autem dicitur creari magis proprie. quia non tot cause naturales concurrunt ad eius creationem. Nulla enim causa efficiens concurrit: nisi deus: sed materialis tantum. Anima autem rationalis magis proprie. quia ibi nulla causa naturalis concurrit in creando. quia a corpore organico non dependet. nec in fieri nec inesse. preuia tamen dispositione exigente anime creationem. Ange lus autem creatur magis proprie. vbi tantum diuina voluntas concurrit in illa dispositione disponente. et omnibus istis conuenit diffinitio assignata.

¶ Sed quare sancti sic difficulta niunt. sicut fuit dictum in principio quaestionis: Dico quod frequenter per habitudines posteriores notificant nobis aliqua: quae sunt nobis magis nota. etc.