Praeambulum
Praeambulum
POST haec uidendum est. Postquam Magister determinauit de causa, & origine mali, siue peccati, & de eius subiecto: Hic ut dicebatur, determinat de quiditate mali, uel peccati, & comparat huiusmodi malum, uel peccatum ad actum, & ad poenam. Ideo tria facit: quia primo determinat de quiditate peccati declarans, quid est peccatum dans multas diffinitiones, seu descriptiones de peccato sicut apparet in littera. Secundo determinat de peccato per comparationem ad actum: Tertio per comparationem ad poenam. Secunda ibi: [Quo circa] I Tertia ibi: [Potest etiam queri.] Prima pars paret. Secunda pars, ubi determinat de peccato per comnparationem ad actum, diuiditur in partes tres: quia primo tangit tres opiniones de actu peccati. Nam una opinio est, quod ipsa voluntas est malum, & pctimeu. Actus autem exterior non. Alii dicunt quod tam uoluntas, quam actus exterior sunt peccatum, & malum. Tertius modus dicendi est, quod nec uoluntas nec actus sunt, quid malum immo inquantum sunt, bona sunt. Secundo ostendit quo quilibet talis modus dicendi potest habere ueritatem. Tertio declarat, quod ipse actus peccati, secundum quod est ens, uel secundum quod habet eam, bonus est Secunda ibi: tSane dici putess. [Tertia ibi [Quod autem uoluntas. 1Prima pars remanet indiuisa. Secunda pars, ubi declarat, quomodo quilibet illorum trium modorum potest hreme ueritatem, diuiditur in partes tres, secundum tres prefatos modos dicendi. Nam primo declarat quomodo actus interior prout aliquid est concupitum, & actus exterior, prout aliquid est factum, & etiam ipsum dictum hebnt ronem peccati. Secundo declarat, quo sola uolum tas hebet rationem peccati: quia sola uoluntas re. spectu peccati hebet quandam principalitatem. Tertio declarat tertium modum dicendi, uidelicet, quod uoluntas, & actus inquantum sunt, bona sunt, & a Deo sint. Secunda ibi: tpraecipue tamen. 1 Tertia ibi: IQuidam autemn diligenter. iIunc sequitur illa pars, (Quod autem uoluntasi in qua spanliter insistit circa tertium modum dicendi: uidelicet quod uoluntas, & actus, quae subiiciuntur inordinationi peccati: inquantum sunt, bona sunt. Circa quod duo facit, quia primo facit, quod dictum est. Secundo obitit contra determinata. ibi, [Quibus opponituril Air ca primum tria facit quia primo determinat, quod uoluntas, & actio inquantum sunt, bona sunti Secum do ex dictis elicit quandam ueritatem, uidelicet quod uoluntas, & actio inquantum sunt, bona sunt: sed ex uitio, & ex eo, quod non sunt, malasunt. Tertio adducit aliam probationem, quod uoluntas, & actus inquantam sunt. bona sunt. Seda ibi: [Ex praedictis colligiur] Tertia ibit itnm, & aluo. 1Tunc sequitur ila pars [Quibus opponitur] iin qua obiicitur contra determinata, uidelicet quod actus peccati non potest habere rationem boni. Et duo facit: secundum quod dupliciter obiitit contra hoc. Nam primo obiicit de actu peccati: prout consistit in actu commissionist quia si talis actus, sodm quod actus, bonus esset: tunc homicidium, & adulterium bona essent. Et soluit, quod homicidium, & adulterium non dicunt ipsos actus, sed ipsorum actuum uitia. Secundo obiicit de peccato, quod consistit in actu omissionis. Talia ergo inquantum sunt non possunt esse bona: quia malum eorum non consistit in esse, sed in non esse. Et soluit, quod licet non credere, uel non ire ad Eeclesiam uideantur priuatione si tamen quantum ad ipsum pctamue dicunt aliquid positiue, & inquantum dicunt aliquid positiue, & sunt, bona sunt. Scda ibi: IItem aliter. ITunc sequitur illa pars. [Potest etiam quaeri, iin qua conparat peccatum, quod est quaedam corruptio ad poenam. Et duo facit, quia primo quaerit: cum perme sit quaedam corruptio. Vtrum scqm quod est corruptio sit peccatum. Et arguit, quod non. quia omnis corruptio est quaedam paena. si ergo pctmer i eo, quod huiusmodi, esset corruptio; pctmnmer in eo, quod hmondi, esset poena, & esset a Deo. Et soluit, quod corruptio potest sumi actiue, & passiue. Si sumatur actiue: sic est peccatum: si passiue, sic est poena Scdo specialiter queritde peccato, quomodo possit corrumpere: cum scomuemuu se sit non ens, & sit nihil ibistisud cum nibit 1Circa quod quatuor fac it, quia primo facit, quod dictum est: uidelicet cum pctme sit nihil, quo possit corrumpere. Et soluit: quia sicut per non sumere cibum, & auertere se a cibo, corrumpitur corpus: sic per auortero se a bono corrumpitur anima.. Scdo specialiter declarat, quae bona corrumpit pctmmne: quia cornumpit bona gratuita expoliando, &naturalia uulnerando. Tertio declarat quomddo peccatum elongat a Deo: quia non elongat: mota corporis, sed dissimilitudine mentis. Quartospecialiter quaerit. Vtrum corruptio boni, cumsit peccatum, sit etiampaena. Et soluit, quod si ad memoriam reducantur, quae dicta sunt, uidelicet, quod corruptio potest sumi actiuei, uel passiue:, paret, quomodo potest esse peccatum, & poena, Secunda ibi: IDeccarum uero. 3Iertia ibi i IAb eo autem. 3 Quartae ibi. [Quaeri autem. 1Et in hoc terminatur sententia presentis Lectionis, & Distinctionis.
On this page
