I, Distinctio 18, A. 1, Q. 3
I, Distinctio 18, A. 1, Q. 3
Utrum convenientius de Spiritu sancto dicatur donum quam datum.
Tertio quaeritur, utrum conveoienlius dicatur (le Spiritu sancto domim quam dalum. Et quod lain convenienter dicatur datum ut * donum , vi- detur :
1. Quia Iacobi primo: "Omne datum optimum et omne donum perfectum desursum est" ; ergo a Spiritu sancto ita sunt data, sicut et dona: ergo sicut ad ipsum transfertur ratio doni , ita et dati.
2. Item, mobilis et nioti est eadem ratio*. ergo siuiiliter dati et donabilis: ergo si donum dicitur in ratione donabilis , datum vero in ratione actualiter dati , ergo eadem est ratio doni et dati , ergo etc.
3. Item in quolibet genere perfectior esl actus quam potenlia': ergo cum datum dicat in actu, donum in potentia, perfectius expriraitur aliquid cuni dicitur datum quam donum; sed quod maio- ris est perfectionis magis proprie convenit Deo : ergo etc.
4. item, quando aliqua duo dicuntur de aliquo, quorum unuin est ratio dicendi alterum de eodem, illud convenientius dicitur, (juod est ratio dicendi '; sed datum et donum dicuntur de Spiritu sancto, et, ut vult Augustinus °, "eo donum dicitur, quia datur": ergo magis proprie dicitur datum.
Contra: I. Datum convenit Spiritui sancto solum ex tempore, seil donum aeternaliter: ergo magis pro- prie dicitur donum.
2. Item, si nunquam actu daretur, donum esset el spiritus esset: ergo videtur, quod magis proprie convenit ei donum '.
3. Item, Glossa super illud Iacobi primo -: "Omne datum optimum" etc. dicit, quod "datum dicitur qtioad naturalia , donum quoad gratuita". Si ergo gratuita aptius appropriantur Spiritui sancto, qui sanctificat, quam naturalia: ergo Jiielius in divinis dicitur de Spiritu sancto donura quam datum.
4. Item, "donum esl datio irreddibilis^" ; sed quidquid Deus dat, irreddibiliter dat, quia cum det, nihil potest recipere: ergo in divinis datum rationem habet doni et induit eius rationem: ergo convenientius ibi dicitur donum quam datum.
Conclusio
Spiritus sanctus convenientius dicitur donum quam datum, quod duplici ratione probatur.
Respondeo: Dicendum, quod quamvis in divi- nis utrumque dicatur, et datum et donum, tamen convenientius dicitur donuni. Et huius duplex est ratio. Una quidem est, quia datum, cum sit vel * participium vel nomen verbale . concernit tempus ; donum autera a tempore subtrahit; et ideo, quia omnia divina^ supra tempus sunt, convenientius dicitur in divinis donum quam datum. Alia ratio est , quia domuTi supra rationera dati addit conditio- nem liberalitatis sive irreddibilitatis , quae est con- ditio magnae nobilitatis; et ideo maxirae competit divinis. Et haec est ratio. quare donuin appropriatur gratuitis donis, non tanlum ipsi Spiritui sancto, qui est principium gratuitorura donorum.
2. Ad illud quod obiicitur, quod' mobilis et moti eadem est ratio ; dicendum , quod non est simile de mobili et moto, et de dono et dato: quia motum esse addit supra raobile actum * et dicit totum , quod dicit mobile. Sed datura non dicit totum, quod dicit donum, quanlum est de generali intellectu' nominis, nisi approprietur; "donum enim est datio irreddibilis", et hoc melius patebit in quarto pro- bleraate.
3. Ad illud quod obiicitur, quod actus est per- fectio potentiae; dicendura, quod aliquid est in po- tentia ad actum dupliciter: aut propter imperfectio- nera agentis, aut propter defectum suscipientis. Si sit potentia primo modo, tunc actus est perfectio potentiae; si autem secundo modo, non est perfectio '°. Unde si dicatur, quod sol actu Incms, potest domum illuminare, quae non est aperta, et domura apertara illuminat, nulla oranino raaior notatur perfectio " quam ante. Sic intelligendum est de donabilitate et actuali donatione.
4. Ad illud quod obiicitur, qiiod '- datum est ratio dicendi donum, quia ideo donum,"quia datur; dicen- dum, quod non est tota ratio, sicut dicitur in lit- tera " , sed solum in comparatione ad eum cui datur. — Vel potest dici quantum a parte noslri intellectus: ideo donura dicitur, quia datur; sed tamen a parte veritatis '^ rei est e converso, quia ideo datur. quia donnm est.
