I, Distinctio 31, Pars 2, A. 1, Q. 2
I, Distinctio 31, Pars 2, A. 1, Q. 2
Utrum imago in divinis proprie de Filio dicatur.
1. Per Hilarium i in proposita appropriatione : uQdamenta. "Aetemitas in Paire, species in Imagine, usus in Munere". Pater dicitur proprie, similiter Munus: ergo si recte ponuntur, ex aequo hnago dicitur proprie de Filio.2. Item, Augustinus sexto de Trinitate: "Solus Filius est imago Patris", et expressius : "Eo filius, quo imago et verbum": ergo secundum hoc, cum filius dicat personalem relationem, patet etc.
3. Item, imago est similitudo expressa et in divinis similitudo expressissima ' ; sed similitudo expressissiraa non potest esse plurium distinctorum : si ergo Filius est ab uno, Spiritus sanctus aequaliter a duobtis, ergo non poterit esse imago.
k. Item, imago in divinis attenditur secundum imitationem personae, non essentiae, quia ^ non est imago essentiae, sed personae: ergo ad hoc, quod una persona sit iraago alterius, necesse est, quod iliam imitetur in eo quod respicit personam ut per- sonam; sed emanatio vel productio personae respi- cit personam ut personara; nam productio creatu- rae respicit substantiara. Cum ergo solus Filius imitetur Patrem in productione personae, solus Fi- lius est imago.
Contra: 1. Damascenus dicit, quod "Spiritus Ad opposi- sanctus est imago Filii": ergo non est Filii proprium esse imaginem.
2. Itera , hoc videtur per utramque definitionem Hilarii ". Et prima est: "Imago est eius rei, ad quam imaginatur, species indifferens" ; sed hoc con- venit Spiritui sancto: ergo et imago. Secunda est: "Imago est rei ad rem coaequandam imaginata et indiscreta similitudo" ; sed hoc convenit Spiritui sancto: ergo etc.
3. Item, hoc videtur per rationem, qnia ad imaginem ista duo sutTiciunt, scilicet imitatio secun- dum similUudinem , et secundum aequalitatern ' ; sed haec duo est reperire in persona Spiritus sancti: ergo etc.
4. Item, sicut Filius procedit a Patre, ut ex- primens Patrem, ita Spiritus sanctus a Filio, ut exprimens Filium: ergo quemadmodum Filius est imago Patris, ita Spiritus sanctus est imago Filii.
CONCLUSIO
Solus Filius, proprie loquendo, est imago.
Respondeo: Dicendum, quod imago in divinis non tantum dicit expressionem personae, sed etiam expressionem in summo. Expressio autem in summo duo ponit , sciUcet quod sit iinius aa unum, et quod sit secundum omnem modum. Quod sit unius ad unum, ponit per hoc, quod "illud quod per superabundantiam dicitur, uni soli convenil^" ; et si sit essentiale, essentiae; si personale, personae. Nam unum in summo non potest exprimere plura vel plures% unum inquam, in quo nulla est diversitas. Similiter unum summe non potest exprimi a pluri- bus , ut plures sunt , quia tunc omnino indifferentes essent. — Ponit etiam aliud, videlicet, ut sit expressio secundum oinnem modum. Nam si ex aliquo respectu non habet exprimere , non exprimeret summe.
Propter primam rationem solusFilius estiniago, Raiio 1. qnia solus ab uno procedit, Spiritus autem sanctus a duobus, et ideo aequaliter utrumque exprimit, et ideo neutrum in summo. Propter secundam rationem solus Filius est imago, quia secundum omnem respectum habet rationem exprimendi et in quan- tum comparatur ad illum a quoet, et in quantum comparatur ad illura qui ex ipso est. In quantum comparatur ad illum a quo est, quia exit per mo- R-"'o 2. , dum naturae, et ita per modum verbi et speciei et per modum similitudinis expressae. In quantum coni- ' paratur ad illum qui est ex eo, quia per omnia et "=''» 3- li eodem modo spirat Fihus, ut Pater. Spiritus sanctus autem in nullo horum convenit; ideo ratio imaginis concinsio. est in solo Filio, quia ab uno tantum procedit, el [ quia per modum naturae , quia etiam consimiliter ^ producit Spiritum sanctum. — Media tamen ratio, '^|oj^™^/ quia per modum naturae, est ratio propria, aliae ''"^- vero faciunt ad congruitatem.
Concedendum igitur, quod solus Filius, loquendo proprie, est imago, et eo quo filius, eo est imago, et eo ipso verbum. Sed fiUus dicit solum respectum t,?^""^^: ad Patrem , imago principaliter ad Patrem , sed con- ""■"• sequenter respectum ad aliam personam, verbum principaliter respectum ad Patrem , et consequenter respectum ad creaturam. Unde eadem notio sunt ipsius Filii, tamen alio et alio modo significata. Unde non est superfluitas.
1. Ad illud ergo quod obiicitur de Damasceno, dicendum, quod Damascenus fuit Graecus; Graeci autem non ita proprie accipiunt rationem imaginis, ut Latini, quia nec de origine personarum sic sane intelligunt. — Vel potest dici , quod sermo Augustini et Damasceni intelligitur causaliter, quia reformat nos ad imagincm Christi '^.
