I, Distinctio 3, Pars 2, Dubia

In parte ista circa htteram quaeritur de hoc quod dicit : Imago Deipermanet. Contra: Psalmus': Domine in civitate imaginem ipsorum ad nihilum rediges.

Respondeo : Imago dicitur dupliciter : quantum ad substantiale esse ; et haec ' respicit trinitatem potentiarum et ordinem et aequalitatem , et sic sem- per permanet; alio modo prout supra esse addit bene esse , ut decorem et honorem ; et haec potest perdi , quia homo, cum in honore esset, non in- tellexit '.

Item quaeritur de hoc quod dicit: Memoria vero dicitur ad aliquid etc ; ergo memoria '" , intelli- gentia et voluntas sunt in praedicamento relationis.

Item quaeritur , quare mens dicitur magis ad se quam memoria vel intelligentia ?

Respondeo : Dicendum , quod dici ad aliqiiid Dupici est" duphciter: vel proprie et per se, sicut pater '"""^ et filius, vel ratione alicuius annexi, quia habet respectum annexum et incUnationem ; et sic memo- ria dicitur ad aliquid, quia innatum habet respe- ctum ad memoriale, similiter intelligentia ad intel ligibile et voiiintas ad volibile; et haec obiecta ail invicem habent respectum '. Et sic patet obiectio.

Ad illuil quod quaeritur de mente, dicendum, quod mens dicitur ab actu essentiali. Propterea est intelligendum , quod quo est ^ dat animae esse gem- ralissimum , et sic dicitur essentia; vel inquantum dat essB geiwrale , et sic dicitur vtla, quia anima esl in genere viventium ; aut ^ inquantum dat esse spi- rituale, et sic mens. Mens enim non dicitur nisi quod vivil vita intellectiva. — Vel anima m se di- citur essentia, ut actus corporis vita , ut perfeclibi- lis a Deo mens.

Item quaeritur de hoc quod dicit, quod tres personae non sunt unius Dei; quia videtur dicere falsum, quia, si sunt unius essentiae; sed essentia est ^ Deus ; ergo sunt unius Dei. Si dicas, quod non sequitur; ego quaero, quare non conceditur, quod tres personae sunt unius Dei? Si^ propter hoc , quod obliquus notat diversitatem ; ergo cum essentia non sit diversa a persona, non potest dici: tres per- sonae sunt unius essentiae.

Respondeo : Dicendum , quod genitivus " ali- Tripiex quando construitur in ratione possessionis , ut si di- ^''°' uvf °" catur : bos Petri vel loannis ; aliquando ex vi de- clarationis essentiae, ut mulier egregiae formae ; ali- quando intransitive , ut crealura salis. Intransitive construitur generale cum speciali ; et sic potesl dici: substantia vel persona Dei; ex vi declarationis es- sentiae, nomen ' importans formam per modum formae ; et sic dicuntur tres personae unius essen- tiae. Quia ergo , quando dicitur : tres personae sunl unius Dei, Deiis non significat * nec per modum for- mae nec per modum specificantis, ideo intelligitur per modum possidentis vel principiantis : et ideo sim- pliciter est falsa.

Item quaeritur de hoc quod dicit , quod ex ma- xinia parte est dissimilis. Videtur imago est similitudo expressa : ergo si maxime est dissimilis, non est imago.

Respondeo : Dicendum , quod est expressio ' sim- pliciter , vel in genere. Si ergo loquamur de expres- sione simpliciter, sic dico, quod anima rationalis non est valde similis Deo; si autem loquamur in genere creaturae , quia tantum accedit '° , quantum potest natura creata, sic dicitur valde similis et expressa similitudo Dei.

Item quaeritur de hoc quod dicit: Si duo es- sent, vel \i,terque insufflciens esset, vel alter super- flueret; quia secundum viam istam monstrari posset, quod non sit nisi una persona.

Respondeo : Dicendum, quod in personis non po- test esse superfluitas , quia in eis est una sulficien- tia; unde si una esset superflua, et omnes. Sed " non potest ibi esse aliqua insufjicientia , quia nihil plus habent tres quam una. Sed si essent duae essentiae, duae essent sulficientiae , si " quaelibet per se esset sufQciens ; si autem altera cum altera , quaelibet es- set insufficiens : et ita patet , quod non est simile de duabus essentiis , sicut de duabus personis ".

Item quaeritur de hoc quod dicit, quod intellexit, Deumhaberesapientiam, quaeabipsogenilaest, quia intellexit, eumnon esse rem fatuam; ergo videtur secundum hoc, quod Pater sit sapiens sapientia genita.

Respondeo: Dicendum, quod ista consequentia non est intelligenda immediate, scilicet: quia non est res fatua, ergo habet sapientiam genitam. Sed hoc intelhgendum est sic: Deus est substantia spi- ritualis: ergo est nata cognoscere: ergo si non ha- bet sapientiam , est res fatua ; sed non est res fatua r ergo habet sapientiam; sed non est sapientia sine verbo , et non est verbum , nisi procedat a mente et ita generetur : ergo a primo " , si habet sapientiam, necesse est, sapientiam esse genitam. Et omnes istas consequentias oportet intelligere immediate"^.