I, Distinctio 42, A. 1, Q. 2
I, Distinctio 42, A. 1, Q. 2
Utrum Deus possit omne quod potest agens creatum.
Secundo quaeritur, utrum Deus possit in omne aliud, in quod potest orane agens creatum. Et quod sic, videtur.
1. Qui enim omne dicit nihil excipit; sed non tantum diciiiius ct credinius Deum potentem, sed Deum omnipotentem ' : ergo etc.
2. Item, quia Deus est omnisciem , ideo scit omnia, quaecumque scit alius sciens; si enira ali- quis sciret aliquid , quod non sciret Deus , Deus non diceretur omnisciens: ergo pari ratione non dice- retur oranipotens, nisi possef omne quod potest oranis alius.
3. Item, Deus uon dicitur omnwolens , quia iion vult omnia, quae alii volunt: ergo pari ratione, si non posset omnia quae alii possunt ' , non esset oranipotens.
4. Ilein. oraue esse est a primo esse, ergo omne posse est a prirao posse: ergo oranis poten- tia potest quidquid potest propter divinam poten- tiam ; sed "propter quod unumquodque , et illud magis": ergo etc.
Sed contra: 1. Aliqua creatura potest omnia recipere corporaliter , ut raateria; aliqua potest omnia recipere spiritualiter °; sed Deus nihil potest recipere: ergo non polest otnne quod potest aliud a se. Si dicas, quod non est potentiae, sed impo- tentiae; contra: nulla irapotentia est a Deo sive a potentia dlviua: ergo secundum hoc potentia mate- riae sive aniraae non esset a Deo.
2. Item, homo potest pati raiseriam sive susti- nere poenam; Deus non potest pati: ergo etc. Si dicas, quod illud est impotentiae ' ; conlra: nul- lum opus virtulis est impotentiae ; sed sustinere est opus fortiludinis, quae propriissime est virlus': ergo etc.
3. Item, homo potest peccare, Deus autem non potest: ergo etc. Quodsi potest peccare, potest es- .se malus; quod est inconveniens. Si dicas, quod hoc posse non est potentiae ; contra: Augustinus de Civitate Dei °: "Melior est natura, quae potest pec- care , quam quae non potest peccare": ergo posse peceare spectat ad nobilitatem et perfectionem natu- rae, ergo non dicit iinpotentiara.
4. Itera, homo potest currere et comedere , Deus hoc non potest: ergo etc. Si dicas, quod hoc est irapotentiae; contra: orane illud quod dicit po- sitionera, est a potentia, quae vere est potentia; sed currere et comedere non dicunt actus privati- vos, sed posilivos ' : ergo sunt a potentia, in qiian- tum potens est, non in quantum impotens: ergo ma- nifestum est etc.
CONCLUSIO
Deus potest omne quod potest agens creatum , dummodo posse non dicat impotentiam, ita tamen, ut per se el in se possit quod est potentiae perfectae, in alio vero, quod est potentiae imperfectae , et nullatenus , quod est omnimodae impotentiae.
Respondeo: Dicendum, quod, sicut dicit Philo- sophus in philosophia prima": Quaedam sunt, quae dicunt jootoiftam quantum ad modum dicendi, di- cunt tamen impotenliam a parte rei , ut posse mori, posse corrumpi. Propter hoc intelligendum , quod rripiex quaedam sunt, quae posse est potentiae simpliciter ""''*■ et perfectae, ut posse intelligere, diligere et operari. Quaedam sunt , quae posse est potentiae , tamen im- perfectae, ut currere et ambulare; isti enim actus dicunt simul actionem et passionem sive defectum in agente'. Quaedam, quae posse simpliciter est imjaotenijae, ut privationes, ul posse peccare, posse deficere, loquendo de his ratione privalionis.
Secundum hoc intelligendum, quod cum poten- usioi. lia Dei sit potentia perfectissima, illa potest Deusyjer se et in se , quae sunl pntenliae simpliciter, ut in- telligere et operari. Illa vero, quae sunt imperfectae usioa. potentiae, potest quidem non in.ie, sedper se: per ■ie potest ex hoc quod est ibi perfectionis et polen- tiae: in non potest propter iiliul quod est ibi impotentiae et imperfectionis, qnae in eo*non cadunt. Illa autem, quae sunt simphciter impotentiae, nec potest in se nec potest per se. In se non polest , conciusio 3. quia imperfectio in eo non cadit*; per se non po- test, quia nihil est a Deo, quod non sit a Dto per se et immediate ; hoc autem quod est defectus , non potest esse in Deo nec a Deo , quia Deus non defi- cit in essendo nec in agendo.
Si ergo quaeratur, utrum Deus possit omne quod potest aliud agens; respondendum est non concinsio simpliciter , sed cura determinatione , quod potest *'""' " omne quod posse est potcntiae ; et in se potest omne quod est potentiae simplicitei- ' ; hi alio potest quod est polentiae imperfectae: nec in se nec in alio, quod est omnimodae impotentiae: et hoc ipso dici- tur omnipotens, qnia potentia eius ad omnia sufTicit et in nullo deficit.
1. 2. 4. Ad iliud quod obiicitur, quod non potest recipere res nec rerum simihludines; dicendum ad hoc et ad omnia, de quibus obiicit, quod illa posse non est potentiae perfectae. Secundum hoc sex Bpedes intelligendum , quod est polentia omnino su/ficiem et activa, ut potentia producendi res ; et esl poten- tia pure passiva, ut polentia suscipiendi; et est , potentia defectiva, ut potenlia peccandi: et est po- tentia partim activa, partim passiva, ut potentia ambulandi; et est poleniis. partim activa el partim defectiva, ut potentia suscipiendi poenam'; etpoten- tia partim passiva et parlim defectiva , ut potentia moriendi. — Dicendum ergo , quod nihil horum in se potest Deus; quainvis enim sint potentiae alicu- ins, derogant tamen perfectioni potentiae. Nec est simile de scientia, quia scitum non diminuit de ratione scientiae, sicut possibile de ratione potentiae, quia scitum noii causatur a scientia, sicut possibile a potentia.
3. Ad illud tameii quod dicitur de polentia peccandi, intelligendum , quod si peccare dicat effe- ctum cum deformitate sive actum, sic non tanlum dicit potentiam defectivam , sed activam ratione actus substrati, et sic dicit nobilitalem; si ratione defor- mitatis, sic dicit simpliciter defectum. Quocumque tainen modo dicatur, quia semper concernit defe- ctum, nullo modo convenit Deo.
