Caput 21

"Dixit quoque Dominus ad Moysen. . . . Ne contaminetur," etc. ISICH. " Id est nihil omittat ex his quae expediat sacerdotem docere, etc., usque ad cohabitantium enim non poterit ignorare peccatum."

"Nisi tantum in consanguineis." HIERON., epist. ad Fabiolam, tom. I. " Super omnem animam quae mortua est, etc., usque ad minoribus vero aliquid indulgetur."

"Non radent caput." ID., ibid. " Summus autem pontifex, etc., usque ad quibus Christus donavit ut lumen sint."

"Non radent caput," etc. ISICH. " Nimis aegre dolere sacerdotes de mortuis prohibet lex, etc., usque ad ut possit exhortari, arguere, increpare."

"Non polluent nomen," etc. ID. "Quod est magnum in gentibus. Vos autem, dicit Malachias, "polluistis illud in eo quod dicitis: Mensa Domini deserta est". In peccato enim sacrificii nomen Dei polluunt sacerdotes."

"Scortum," etc. Sacerdos quilibet, nam de summo postea dicet, quod non nisi virginem ducat uxorem.

"Quae repudiata est," etc. Quia culpabilis invenitur, hanc non debet ducere sacerdos uxorem, nec praedicere ejus observantiam litteralem.

"Sint ergo sancti," etc. Si sacerdotes datam jam sibi a Deo sanctificationem custodiunt, sanctificant ipsum Deum: qui cum in natura sanctus sit, a participibus gloriae suae voluit sanctificari.

"Sacerdotis filia," etc. Grave est cujuslibet filiam fornicari, sed maxime sacerdotis, qui debet habere filios subditos in omni castitate.

"Sacerdotis filia." Synagoga non solum uxor, sed et Dei filia appellatur; sed utrumque depravans, aliena facta est. Unde: "Relinquetur filia Sion sicut umbraculum vineae," etc.. Et alibi: "Fornicata est mater eorum": quod igne sit exusta, incendii monstrant vestigia.

"Pontifex," etc. Christus "magnus Dominus noster, et magna virtus ejus," qui pro nobis factus est sacerdos et hostia.

"Consecratae sunt." Alii sacerdotes in sanguine vituli et arietis consecrabant, vel consummabant, scilicet, manus suas: ipse vero proprio sanguine, crucifixis manibus.

"Vestimenta non scindet," etc. ISICH. " Ex quo enim Verbum caro factum est, etc., usque ad haec vere sancta sunt indumenta."

"Ad omnem mortuum," etc. ISICH. "LXX: "Animam mortuam. Anima quae peccaverit ipsa morietur". Hac morte maxime gentes perierunt, quae nec legem nec doctrinam habuerunt; sed Christus peccata omnium tulit, et tamen impollutus mansit."

"Ad omnem mortuum," AUG. quaest. 81 in Lev. " etc. LXX: "Super omnem animam mortuam non introibit." Quomodo dicat animam mortuam, etc., usque ad quod secundum non prohibuit."

"De sanctis non exibit." ID., quaest. 82. " Dum scilicet eorum funera celebrantur, de sanctis prohibitus est exire, etc., usque ad quod nonnullis diebus non imponebatur incensum."

"Super patre." ORIG., hom. 14 in Lev. " Omnis homo in patre et matre pollutus est, etc., usque ad vel coelestis matris libertatem indigna peccati servitute maculant."

AUG., quaest. 85 in Levit. " Quaeri potest, etc., usque ad sicut de ipso Aaron Scriptura testatur."

"Ego Dominus." AUG. quaest. 84. " De Moyse etiam dictum est, etc., usque ad nec superflua judicata est visibilis sanctificatio, quia invisibilis praecessit."

"Virginem ducet uxorem." HIERON., epist. ad Fabiolam. " Vidua est cujus maritus, etc., usque ad unde: "Despondi enim vos uni viro virginem castam," etc."

Nolo discipulam conjugemque pontificis quidquam habere veteris hominis. "Si consurreximus cum Christo, quae sursum sunt sapiamus," praeteritorum obliti, futurorum avidi. Infelix Simon qui post baptismum de antiquo matrimonio cogitavit, nec ad virginalem venerat puritatem, Petri consortio indignus fuit.

"Viduam autem et repudiatam," etc. ORIG., hom. 12 in Levit. "Qui peccat, abjectus est; etiam si episcopus tacet, vel ignorantia, vel negligentia, non prodest hujusmodi gratia; animam abjectam Christus non ducit uxorem, nec pollutam, quae scilicet tantum peccatum voluit et optavit, quia magnus pontifex omnino puram requirit animam, quam sibi jungat et unum spiritum efficiat. Qui peccat ad mortem, abjectus est; qui venialiter, pollutus est."

"Sordidam," etc. Quae vadit post amatores, scilicet daemones, qui animam pulchram, id est, ad imaginem Dei factam, adulterare cupiunt.

"Homo de semine." ISICH. " Haec secundum litteram tantum, etc., usque ad valde per contumeliam refragatur."

"Si caecus" ISICH. "Lumen contemplationis ignorans, praesentis vitae tenebris pressus, qui dum venturam lucem diligenter non conspicit, nescit quo porrigat operis gressum."

"Si claudus." ID. "Qui scilicet videt quo pergere debeat, sed infirmitate mentis non potest facere quod desiderat."

"Si parvo, vel grandi, vel torto naso." ID. "Parvo naso est, qui ad tenendum mensuram discretionis idoneus non est: naso enim odores fetoresque dis cernimus. Nasus grandis et tortus, est discretionis immoderata subtilitas, quae plus quam oportet vel decet excrescens, actionis confundit rectitudinem."

"Si fracto pede." ISICH. "Qui viam Dei pergere non potest, et boni operis exsors est, non ut claudus, qui saltem cum infirmitate tenebat"

"Si gibbus." ID. "Terrena sollicitudine pressus ad superna non respiciens, inferiora tantum inspiciens."

"Si lippus." Lippus, cujus ingenium ad cognitionem veritatis emicat, sed operatio carnalis obscurat. In lippis enim pupillae sanae sunt, sed humore defluente palpebrae grossescunt, cujus crebra infusione acies etiam pupillae vitiatur.

"Si albuginem." ID. "Albuginem habet qui veritatis lucem videre non sinitur, quia arrogantia sapientiae vel justitiae caecatur. Pupilla enim nigra videt, alba non videt: quia sensus humanae cogitationis si stultum se vel peccatorem intelligit, cognitionem intimae claritatis apprehendit: si candorem justitiae vel sapientiae sibi attribuit, a superna cognitione se excludit."

"Si jugem scabiem." ID. "Cui scilicet petulantia carnis sine cessatione dominatur in mente. In scabie namque fervor viscerum ad cutem trahitur, in quo luxuria signatur, quia similiter cordis tentatio ad operationem prosilit."

"Si impetiginem in corpore." GREG. Past., part. I, cap. 11. " Impetiginem habet in corpore, etc., usque ad quia per omnia vitia animum supplantat. "Radix enim omnium malorum est cupiditas"."

"Vel herniosus." Alii, "ponderosus," quia scilicet turpitudinem non exercet in opere, sed adhuc continua cogitatione gravatur in mente: qui totis cogitationibus ad lasciviam defluit, tanquam in corde gestans pondus turpitudinis.

"Omnis qui habuerit maculam" Quisquis cuilibet horum vitiorum subjicitur, panes Domino offerre prohibetur, ne aliena delicta diluere non valeat, quem adhuc propria delicta devastant.

AUG., quaest. 35 in Lev. " Ablata est omnis dubitatio, etc., usque ad a quo incensum necesse erat imponi."

Oportet sacerdotem esse animo et conversatione immaculatum, quem sicut Moses duodecim maculis juxta LXX mundum esse praecepit: sic Paulus duodecim conservare eum monuit dicens: "Non superbum, non iracundum, non vinolentum," etc. Est enim Dei dispensator, qui subjectis debet virtutibus praecellere. Hoc quoque in Ecclesia fit si quis maculatus fuerit, et poenitendo cessaverit, sanctis communicare non prohibetur: ministrare autem, vel ad velum accedere et ad altare non licet. Velum enim et altare corpus Christi est, unde Paulus: "Habemus altare de quo comedere non habent potestatem qui tabernaculo deserviunt". Et alibi: "Habentes fiduciam in introitu sanctorum in sanguine Christi, quam initiavit nobis viam novam et viventem per velamen, id est carnem ejus".

"Et contaminare non debet," etc. Inordinate agendo populum scandalizent, putantes superfluum esse Dei ministerium, et justitiam et judicium.

"Locutus est Moyses," etc. Moysi dignitatem commendat: aliis enim pauca, ipsi vero loquitur Deus omnia, quia justus est et imago Christi est. Nos quoque monet majoribus et perfectioribus attendere, qui continue fruuntur aeterna visione.