Caput 28

¶ De peccato in spiritum sanctum & speciebus eius. Ca. XXVIII

VIdendum est de alia diuisione peccati in spiritum sanctum: & communiter a doc. assignantur sex species: scilicet desperatio / presumptio / impugnatio veritatis agnite / inuidentia fraterne gratie / impenitentia / & obstinatio. Querituran sit peccatum in spiritumsanctum quod non sit in patrem & filium. arguitur quod non. quia offenditur quelibet personarum tali peccato. Oppositum arguitur / ex scriptura dicitur quod peccatum in patrem remittitur / & supponitur quod quelibet personarum in diuinis est spiritus sanctus stando in rigore terminorum: quia quelibet est spiritus. & nulla est corporea. igitur cum quelibet sit sanctissima: quelibet est spiritus sanctus. nihilominus attribuitur spiritus sanctus vni personarum scilicet tertie per att ributionem. Supponitur secundo quod secundum diuersitatem doc. etiam sanctorum ponitur triplex imaginatio de peccato in spiritum sanctum. Hierony. similiter & Chryso. illud peccatum in scriptura vocant in spirirum sanctum quod est blasphemia in ipsam diuinitatem. Pro cuius declaratione notandum quod Christus aliqua exercuit secundum humanitatem / aliqua vero secundum diuinitatem. Secundum humanitatem comedit & bibit ambulauit / conuersatus est cum peccatoribus / secundum vero diuinitatem fecit miracula sanauit leprosos / cecos illuminauit / mortuos suscitauit &c. iudei autem blasphemauerunt secundum ea que operabatut secundum humanitatem quando dicebant eum voracem / & vini potatorem / & talis blasphemia vocaturpeccatum in filium hominis. Aliquando vero commiserunt blasphemiam secundum ea que operabatur Chritus secundum diuinitatem quando dicebant quod in principe demoniorum eiiciebat demonia / & illam blasphemiam vocant peccatuum in spiritum sanctum. & secundum istum modum soquendi de peccato in spiritunsanctum / spiritus sanctus accipitur vt conuenit cuilibet personarum in diuinis. & illud peccatum dicitur in spiritumsanctum quod est blasphemia secundum aliquid quod conuenit diuinitati quod est proprium solidiuinitati / nam eiicere demonia est proprium so¬ li diuinitati: & sic loquuti sunt illi doct. depeccato in spiritunsctam. & isto modo capiendo / aliquod peccataum in spiritusctnm potest committi ex infirmitate aut ex ignorantia: & sic non omme peccataum in spiritusanctum est ex certa malitia. nam potuit stare quod aliqui rudes & simplices blasphemauerunt in christum secundum id quod erat proprium solidiuinitati ex ignorantia. & sic non ome est ex malitia. Aliter capiunt alii doc. peccatum in spiritum sanctum. Sunt enim tres persone in dinnis quam sic se hbent quod aliquam attribuuntur vni & non alteri: & ediuer so vt peti fortitudo & potentia / filio sapientia / spitumisctio bonitas. & peccatum commissum contra id quod patri attribuitur dicitur in pem per attributionem / puta peccatam commissum ex impotentia / & peccatum commissum ex ignorantia detur in filium: & ex certa malitia in spiseqeuesanctum. & sic patet / quod dupliciter comittitur peceqatnm in spisescntum. primo modo blasphemando contra id quod est proprium soli dinitati. & tunc spiunssctuns capitur vt est cone tribus personis. scecundo modo quando comittitur contra attributum spiumiscto puta ex malitia. Alio modo accepit Aug. solum pro finali impenitentia: quia est contraremissionem pecatorum quam attribuitur spituiscto sicut infusio gratie: nam diffusa est gratia in cordibus ninis per spesesctam. iddo finalis impenitentia vocatur in spieseuesanctum secunduum Aug. isto modo capiendo peccatuum continuatum vsque ad mortem: ita quod peccatum in spisqeunsanctum est solummon circunstantia peccati in quo quis perseuerat vsque ad mortem inclusiue: & apdistos ponentes sex sprenes peccati in spiritum sanctum / vt est Tho. Duram. & fere omnes: peccatu per quod ex contemptu remouetur illud quod conducit ad desistendum a pccato & ad non peccandum / vel quod est ordinatum ad remissionem peccati vocatur in spiritum sanctum. Vnde ex parte dei assignantur duo quia ex parte deipuocamur ad non peccandum & desistendum a pecato ex promissione bonorum perspem / & terrore penarum: que debent infigi pro peccatis. idso illud peccat quod de directo aufert spem sicut est desparatio: deter in spiseuesanctum: & illud quod aufert timorem sicut praesumptio: detu in spiritunsctam. per illa duoscilicet deparationem & praesumptionem aufertur smpes pramemiorum & timor penarum Sicrr ex parte nani duo sunt quam retrahunt a pecato scilicet veritas agnita & gria incitans & mouens ad non peccandum. impugnatio igrt veritatis agnite quam aufert ipsam veritatem quantum est ex se est peccatum in spiritum sanctum. sicut inuidentia fraterne gratie. illa duo ordina ntur de per se vt iuuent ad non peccandum. ideo opposita dicuntur in spiritum sanctum. Ex parte autem peccati duo sunt que possunt retrahere a peccato. primum vilitas peccati. secundum / breuitas illius delectationis peccati. contra primum est impenitentia / & capitur in penitem tia non solum priuatiue: sed etiam positiue pro volitione non penitendi / vel nolitione peccandi. contra secundum est obstinatio que firmat nos in peccato. Ad penitentiam duo requiruntur. primum est detestatio peccati. contra illud est nolle penitere. Secundum est propositum non peccandi in futurum. contra illud est obstinatio. secundum doct. in glo. super Mattheum / penitentia ex duobus oritur / ex timore / & spe. penitentia vt sit vera requirit cognitionem veritatis & gratiam. nam non est contritio sine gratia. Ila peccata que de directo / & per se auferunt illa sex que necessario requiruntur / vel tanquam cause / vel tanquam cognitiones / vel tanquam de essentia penitentie: vocantur in spiritum sanctum. Ideo isto modo capiendo dicitur peccatum in spiritum sanctum per quod aufertur aliquid quod est necessarium ad penitentiam / vel tanquam causa / vel tanquam concomitans / vel tanquam de essentia penitentie. Et dicitur hoc peccatum quodfit ex certa malitia irremissibile: quia non habet in se causam excusantem sicut peccatum ex ignorantia vel passione conmissum. vnde angeli ex propria malitia peccauerunt sine ignorantia / aut impulsu: sed primi parentes ex tentatione. ideo peccatum eorum habuit aliquo modo causam excusantem. Dicitur ergo peccatum in spiritum sanctum irremissibile / quia non habet in se causam vnde debeat remitti. Dicitur etiam alio modo irremissibile: quia communiter est exhabitu / & habituati difficulter penitent / quod vero peccant ex ignorantia superueniente cognitione: vel qui ex passione recedente penitent. sed qui ex propria electione absque in¬ pulsu passionis & ignorantia: recedente actu adhuc non penitent dicitur ergo irremissibile: quia difficulter / & raro agitur penitem tia de illo peccato ex certa malitia & electio ne commisso. Si capiatur peccatum in spiritum sicut capit Augustinus tunc finalis impenitentia dicitur simpliciter irremissibilis: quia non potest remitti de lege. breuiter dico duo Primum / quodlibet peccatum in spiritum sanctum potest remitti & quodlibet peccatum potest esse peccatum in spiritum sanctum: quia de quolibet ante mortem potest agi penitentia. Dico secundo quod de lege posita implicat istud esse peccatum in spiritum sanctum & quod remittatur: quia bene sequitur / remittitur: ergo non erit finalis impenitentia: quia non potest remitti de lege sine penitentia. & dicitur irremissibile: quia non stat quod sit in spiritum sanctum & quod remittatur. Vtrum nolle penitere de peccato veniali / & esse obstinatum in veniali sic peccatum in spiritum sanctum? Dico quod ista difficultas stat ad nomen. Si requiratur ad hoc quod sit peccatum in spiritum sanctum quod sic mortale: tunc illa non sunt peccata in spiritum sanctum / cum sint venialia.