Quaestio 1

¶ Distinctio decimatertia

Postea quam magister egit in precedentibus distinctionibus de misterio incarnationis & de conditionibus sequentibus ad illam. Iam tractare incipit de donis nature assumpte collatis. Ideo queritur in hac distinctione an summa gratia creabilis sit anime christicollata. & an sit dabilis summa gratia possibilis.

¶ Quantum ad primum articulum no¬ to quod in proposito capitur gratia pro habitu gratum faciente: & non pro gratia gratis data. Vnde regulariter ten ent doctores quod gratia gratum faciens & charitas sunt idem habitus liceti s. Tho. dicat oppositum. de intem tione huiusmodi habitus tractant doct. xviidistinctione primi. & communior opinio est quod intentio fit per additionem noui gradus ad gradum.

¶ Suppon itur secundo quandoqueritur vtrum sit dabilis summa gratia quodly summa exponitur dupliciter & affirmatiue & negatiue Affirmatiue summa id est omnialio maior. Vtrum sit dabilis aliqua gratia omni alia possibili maior. ita quod non sit possibilis aliqua sibi equalis. Negatiue summa id est quam nulla est maior. hoc est vtrum sit dabilis aliqua gratia qua nulla possit esse maior. Non querunt doct. an sit dabilis summa in primo sensu. puta exponendo affirmat ine: quia nulla est dabilis quin deus possit creare equalem Sed solum difficultas est an sit dabilis summa negatine id est an sit dabilis vna qua non possit esse maior. ita quod deus non possit illam intendere per additionem noui gradus vnitt uecum illa. Et prima difficultas bipartitur Primo: vtrum sit dabilis summa simpliciter: tam in subiecto quam extra subiectum: ita quod deus non possit illam intendere nec produce re intentiorem in subiecto nec etiam extra subiectum. Secundo. vtrum sit dabilis summa possibilis in determinato subiecto. puta in sorte. ita quod deus non possit illam intendere in illo subiecto: quamuis posset forsan intendere extra illud subiectum. hoc est quod tota capacitas anime sit omnino repleta¶ Quantum ad primam difficultatem. vtrum sit dabilis summa simpliciter in subiecto & extra subiectum. dicit Sco. in presenti distinctione quod sic: puta quod est dabilis aliqua gratia creabilis a deo summa sipliciter ita quod deus non posset maiorem producere quamuis posset equalem. & sic non posset vnum gradum vnitiue illi addere & sic conclusio Scoti talis est. deus potest creare gratiam & illam non poterit intendere nec poterit etiam aliquam maiorem producere. Ad hoc probandum ad¬ ducit Sco. multas ratioens sed duas precipuas tangam que tamen nihil habent apparentie / nec credo illas esse scoti sed additas peraliquem dictis suis. Prima talis est. signata aliqua gratir valde parua putas / a / vnius gradus queritur ergo: vtrum contingat in infinitum ascendere sursum / vel vtrum in aliquam certa in ascendendo sit status puta quod non contingit ascendere vltra. Si secundum: ergo est dabilis summa possibilis vltra quam non contingit ascendere. Si primum scilicet quod contigat ascendere in infinitum super / a / paruam gratiam & quanto aliqua gratia plus distat ab illa parua est perfectior: quia quanto plus distat est intentior: & quanto intentior tanto perfectior. ergo illa que in infinitum distat est infinite perfectionis. consequentia est certa. Secundo arguit sco. Deus videt omne creabile & quicquid deus videt creabile potest vnica creatione creare: tunc arguitur sic / in infinitum maior gratia quam sit ista est creabilis per opinionem oppositam quod non sit status in ascendendo: ergo deus videt in infinitum maiorem. & vltra. deus videt in infinitum maiorem. ergo illam potest creare. ponatur in esse: tunc erit infinita. consequens est falsum. puta quod sit dabile infinitum. ergo est status in creabilibus gratiis: & non est ascensus in infinitum super illam signatam. Est altera pars problematis probabilior quam omnes tenent preter Scotum qui est singularis id est vnicus in sua opinione. Et pro illa altera opinione superponitur quod non est possibile quod in finitum sit nec intentione: nec magnitudine. hoc supposito dicunt quod non est dabilis summa gratia creabilis: quia illa esset summa& infinito nichil potest esse maius ista suppositione admissa dicunt quod non est dabilis summa gratia possibilis.

¶ Ratio occhamest in qua fundantur regulariter doct. quandocunque sunc duo indiuidua eiusdem speciei specialissime si aliquid conuenit vni illud non repugnat alteri immo est possibile alteri hoc supposito sic arguit. Occham si sit possibilis aliqua summa graim. Eodem modo arguam de omni qualitate mundi. puta de colore & de quacumque virtute. supponatur quod deus producat modo illam sunmam gratiam quine est possibilis & sit / a / tunc capio duas alias gratias non summas scilicet b. & / c / tunc sic arguitur / be / & / a / sunt eiusdem speciei specialissime: quia sunt gratie. & sicut albedo intensa & albedo remissa sunt eiusdem speciei specialissime. ita gratia intensa & gratia remissa. tunc arguitur sic / b / gratie non repugnat vniri / c/ quia non est summaergo / be / non repugnat quod vniatur / c/ & / a/ est eiusdem speciei specialissime cum / be / ergo / a / non repugnat quod vniatur / c / consequann tia est nota ex suppositione que satis communis est. tunc arguitur sic. non repugnat / a / gratie quod vniatur / c/ ergo non repugnat / a/ gratie quod intendatur. consequentia tenet quia ex tali vnione resultabit intentior qualitas & vltra non repugnat / a / gratie quod intendatur. ergo / a / gratia non est summa possibilis & loquimur de summa intentione. & ista est ratio in qua regulariter fundant se doct. ad probandum quod non sit dabilis summagratia possibilis: quamuis argumentum non sit euidens & cogens: habet tamen satis bonam apparentiam.

¶ Sed ostenditur nunc quod rationes scoti non concludunt nec habent apparentiam. Nam Scotus bene concedit: quod non est dabilis summus numerus possibilis. nam quacunque multitudine hominum data: deus potest iterum vnum creare: immo si mum dus prcederet in infinitum prcederetur in infinitum in numero hominum: ergo quocunque numero creato deus potest maiorem creare: vnde non sequitur signato / a / puta numero beiario in infinitum est ascendere super ly/ a / & quanto aliquis numerus magis distat ab illo numero: tanto est mnaior numerus: ergo ille numerus qui in infinitum distat: est infinitus numerus. Hoc argumentum non habet apparentiam: ergo pariformiter hoc argumentum non habebit apparentiam. est in in finitum ascendere in grutiis creabilibus superistam gratiam creatam: ergo quanto aliqua plus distat ab ista est perfectior: ergo que in infinitum distat: est infinite perfecta / non valet consequentia. Ecce antum ad primum punctum difficultatis / siue primum membrum videlicct quod non est dabilis summa gratit possibilis: quin deus possit semper creare maio rem supposito quod non sic dabile infinitum. ¶e Sed est difficultas maior / an sit dabilis sunma in hoc subiecto: ita quod non posset esse maior in hoc subiecto propter incapacitatem illius subiecti: quamuis deus posset maiorem extra illud subiectum producere.

¶ Quantum ad hanc difficultatem supponendum est quod in anima sunt tres capacitates id est anima est tripliciter capax alicuius. primo anima est capax actiue id est anima est potens aliquid producere. Secundo anima est capax passiue id est potens illud recipere in se: Tertio anima est capax vitaliter seu perceptiue: hoc est: anima est potens per illud percipere: per illud vitaliter immutari: nam non est difficultas quin cuiuscumque anima estcapax actine illius sit capax passiue: sed anima est capax alicuius passiue cuius non est capax actiue. Nam recipit gratiam & non produeit illam.

¶ Sed est difficultas inter doct. Vtrum anima sit alicuius capax vitaliter: cuius non sit capax actiue id est potens illud vel cognoscere: vel velle: & tamen non possit illud producere. Doct. multi dicunt quod sic: & anima percipit per visionem beatam: & tamen non potest producere eam. ideo non sequitur: anima immutatur per hoc cognoscendo vel volendo: ergo anima agit illud secundum eossciliet ochanDe aliaco tamen dicit oppositum: quod cognitio producitur actiue a potentia: & sic bene sequitur secundum De aliaco: est capax illi ius perceptiue: ergo & actiue. Que istarum opinionum sit probabilior: videtur michiquod prima sit probabilior: & est opinio adam: & de castro quod deus non potest ponere qualitatem / que est naturaliter notitia in subiecto perceptiuo / quin sit notitia eius: & sicut non potest ponere calorem quin reddat subiectum calidum: ita non potest ponere in subiecto cognitionem qui aliquid cognoscat. lstis suppositis pono talem conclusio nem.

¶ Anima est finite capax actiue id est anima solum finite potest agere: patet. Posse agere importat perfectionem simpliciter: ergo cuicumque competit infinite: illud est infinite perfectum simpliciter: sed quelibet creatura rationalis est finite perfecta: ergo posse a gere solum conuenit ei finite. Certum est / quod posse aliquid producere est perfectionis immo inter omnes perfectones est perfecit sima: ideo si alicui competat infinite: illud est infinite perfectum: & solum competit deo & per consequens anime / & cuilibet rei create solum finite competit: Vtrum autem anima sit infinite capacitatis passiue. dico quod sic: quauis sit difficultas inter doctores / tamen perobabilior opinio videtur michi quod est infinite capacitatis passiue id est non potest tantam formam recipere: quin maiorem: & sic in in finitum ascendendo: & anima quantum ad hanc capacitatem se habet per modum materie: Vnde dicit Aristoteles quod materia prima est infinite capacitatis: ideo dico quantum ad hoc quod est posse recipere: anima est infinite capacitatis: vnde si esset infinitus calor intensiue deus posset illum ponere inhesiue in materia prima: similiter si esset infinita qualitas spiritalis: deus potest illam ponere inhesiue in anima: nam inherere / siue recipere non in portat perfectionem: sed est imperfectonis. ergo non repugnat creature: & illud est probabilius.

¶ Ex isto sequitur quod non est dabilis summa gratia possibilis in hoc subiecto sal. tem inesse qualitatis. quia quacumque data maior potest dari / sic non est dabilis summa extra subiectum.

¶ Vtrum sit dabilis summainesse vitalis immutationis id est inesse gratie Difficultas est vtrum hoc subiectum possit solum finite amare / vel infinite: quamuis possit habere infinitam qualitatem: que sit amor: tamen non pot est infinite amare per eam: vnde non valet ista consequentia. Ista qua litas est tam intensa in genere qualitatis: ergo est tam intensa in genere notitie / vel volitionis. certum est / esse cognitiuum importat perfectionem simpliciter: similiter esse volitiuum. hinc est quod conpetit deo per essentiam ergo si potentia esset infinite cognoscibili¬ patis / vel voluntatis eset infinite perfectionis simpliciter: consequens est falsum: ergo est solum finite cognoscitiua: vel volitiua ergo aliquantum potest cognosccre & non potest magis: sit ita quod possit cognoscere: vt rentum: & non magis / illa cognitio est intensibilis: quia ex nouo gradu addito resultabit vna qualitas intensior. sed non resultabit cognitio intensior inesse qualitatis Dicerent ergo isti: puta de Aliaco: quod est dabilis summa gratia inesse gratie in hoc subiecto: ratio est: hoc subiectum est gratificabile deo non infinite / quia non est infinite beatificabile: quia non est infinite cognoscitiuum: nec infinite amare potest. Cum ergo hoc subiectum solum sit finite cognoscitiuum & amaciuum / est finite acceptabile ad amorem.: & visionem: ergo solum finite gratificabile: ergo est possibile quod sit aliquantulum gratificatiuum. & non magis posse gratificariergo poterit gratia inesse gratie intendi: sic quod non poterit amplius intendi in hoc subiecto inesse gratie. Dicitur notanter in hoc subiecto: quia potest aliud subiectum produci a deo perfectius: & tunc poterit intendi in illo inesse gratie sicut ineeme qualitatis. Aliquando gratia potest intendi inesse gratie: & non inesse qualitatis: Aliquando inesse qualitatis: & non inesse gratie. Aliquam do remitti inesse qualitatis: & intendi inesse gratie: & econtra. Dicitur intendi inesse gratie: quia deus per eam magis habet gratum subiectum: sed inesse qualitatis: quando non habet illud subiectum magis gratum: quia potest ponere illam qualitatem in hoc subiecto: & non habere illud subiectum gratum. Similiter potest intendi inesse gratie: & non inesse qualitatis. Patet. deus pocest per istam eandem qualitatem inuariacam plus acceptare hoc subiectum quam prius: vnde quidam diaunt quod non per quanlibet operationem meritoriam augeturcharitas sed bene per quamlibet operationem meritoriam magis est gratus deo. Tertio potest remitti inesse qualitatis: & intendi inesse grenPatet sic. Statquod deus acceptet subiectum per minimum gradum gratie: & potest accepta re ad omnem gloriam possibilem huic creature: quo facto intenditur inesse charitatis & non qualitatis.

¶ Hoc supposito puta: quod anima solum potest finite cognoscere habentur tria: Primum / non datur summa gratia possibilis simpliciter. Secundum / non datur summa possibilis in hoc subiecto inesse qualitatis: nec est dabilis summa extra subiectum. Tertium: est dabilis summa inesse gretm in hoc subiecto.

¶ Ad argumenta Scoti: dico quod consequentia non valet: est ascendere in infinitum vltra hanc paruam gratiam signatam: ergo aliqua est infinita: puta que infinite distat. Dico quod ista est falsa. Aliqua gratia in infinitum magis distat. Ad aliud: dico quod non est dabilis illa que est ininfinitum maior creabilis. Concedo tamen quod in infinitum naiorem creabilem deus videt sed ista est falsa. Aliquam in infinitum creabilem maiorem deus videt. His suppositis veniendum ad solutionem questionis cum quam ritur. Vtrum anime christi summa grai possibilis fuerit collata: & difficultas huius quanstionis consistit in duobus predictis in arti culo precedenti. Primum est: vtrum detur simpliciter summa charitas: cuius susceptiuum sit hoc subiectum: vel illud. non facinius magnam difficultatem quod non datur sunma gratia: capiendo absolute / quin deus possit maiorem: saltem extra subiectu m / vel in subiecto capaciore: sicut non datur summamagnitudo possibilis: quin deus aliquam de nouo possit producere: & illi vnire secundum extentionem: ita etiam de qualitate secundum intentionem dicendum est: sed difficultas erat maior: vtrum detur summa possibilis in hoc subiecto: non propter repugnam tiam: quin possit esse aliqua maior: sed quia hoc subiectum non esset illius maioris capax. & dictum est quod videtur probabilius: quod nec datur summa: quia subiectum quodlibet est infinite capacitatis passiue: & ratio est esse capacem passiue nullam importat perfectionem: sed imperfectionem. hinc est quod deus non est capax passiue: & ideo quod crca¬ tura sit infinite capacitatis: isto modo non potest inferri infinita perfectio in creatura: immo oppositum: quia infinita perfectio repugnat capacitati passiue: videtur tamen nobis: & ceteris modernioribus probabilius: quod non datur summa charitas possibilis: etiam in hoc subiecto determinato: quin hoc subiectum sit capax passiue maioris charitatis saltem in esse qualitatis. Sed est difficultas: vtrum sicut se habent adinuicem perfectibilia: ita se habeant perfectones: quibus illa perfici possunt: hoc est dicere: sicut angelus est perfectior essentialiter / quam anima rationalis. vtrum etiam angelus sit capax maioris noticie / volitionis / gratie / quam anima. Quantum ad istud eo quod vtrumque est capax infinite noticse & grenin esse qualitatis nullum est magis capax altero. Sed difficultas est cum sit multum probabile. & hoc tenet de Aliaco: & regulariter doct. quod anima rationalis sit solum finite capax apprehensiue / seu cognitiue: hoc est dicere: quamuis sit capax noticie que sit infinita in esse qualitatis: est tamen solum capax finite noticie in esse noticie: hoc est: anima potest aliquantulum cognoscere finite: hoc est vnum obiectum magis cognoscere vno tempore quam alio: vel magis cognoscere / quam aliud obiectum: quia cognitio in esse cognitionis habet gradus: ita quod volunt dicere illi doct. Anima potest aliquantulum puta vt centum cognoscere: & non vltra: ita quod quamuis possit intendi illa noticia in esse qualitatis: non tamen potest effici maior in esse noticie. Vnde non est difficultas / quin aliquando vnaqualitas intenditur in esse qualitatis: que tamen non intenditur in alio esse: quod esse conuenit illi qualitati: sicut albedo aliquando intenditur in esse albedinis: & tamen non in tenditur in esse similitudinis. Dicunt ergo peariformiter supposito quod tota cognoscibilitas istius esse cognitum importat perfectionem simpliciter: competit solum finite huic subiecto: quia illud solum est finite cognoscibilitatis. Omnia enim que competunt deo essentialiter / important perfectionem simpliciter: vt esse cognitiuum volitiuum: ergo illud anime solum finite potest competere: & anima aliquo certo gradu cognoscere potest: puta vt centum / & non vltra peraliquam cognitionem. Hec notitia intenditur bene in esse qualitatis: & per hoc quod in tenditur in esse qualitatis / non plus cognoscit: sed non plus intenditur in esse noticie.

¶ Queritur ergo hoc supposito quod teneamus opinionem de Aliaco: quam regularter tenent doctores. Vtrum sicut se habent perfectibilia: ita se habeant ea / per que perfici possunt: hoc est sicut angelus est perfectior anima: eodem modo sit capax maioris noticie non in esse qualitatis quam anima: quia vtrumque est capacitatis infinite passiue: sed in esse notitie. Pro nunc dicitur quod non: & ratio istius precipua est: quia in beatitudine aliqua anima rationalis est plus beata / quam sit beata quecumque natura angelica: vt anima christi / & virginis gloriose: nam in omni gradu angelico sunt anime humane: ita quod in eadem intentione cum aliquibus angelis sunt aliqui homines: ergo oportet quod tantum potest cognoscere anima / quantum angelus: quamuis sit perfectior essentialiter / quam anima. quoestis suppositis respondendum est ad questionem. vtrum anime Christi sit collata summa gratia possibilis. Prima conclusio. Anime Christi non est collata summa gratia possibilis secundum legem absolutam. Patet: non est possibile quod illa gratia sit: quia sicut dictum est: quacumque gratia possibili data / deus potest maiorem creare: supposito quod non sit possibile infinitum: ergo non est collata anime Christi: quia sisit collata anime christi / iam illa esset summa.

¶ Circa istud punctum est difficultas schole. tenendo quod anime christi collata fuit infinita gratia intensiue tunc est ei collata summa possibilis: sic quod nulla posset esse maior ea capiendo maius proprie: quia infinito nichil potest esse maius: ca piendo proprie maius. Hoc supposito quod anime christi fuit collata infinita gratia / sunt concedenda duo: primum.

¶ Non est ei collata summa: quod non possit ese maior ea. Secundo. Non est ei collata summa / quin possit esse maior: capiendo improprie maius: quia illi infinite potest addi vnus gradus penetratiue / & vnitiue in eodem subiecto: quia anima est capax omnis gratie possibilis passiue apud communem opinionem tunc illa gratia resultans erit maior capiendo maius improprie: quia continet precedens: & cum hoc aliquid aliud: & sic quamuis esset infinita: adhuc non esset summa in illo sensu.

¶ Sed de facto quid tenendum: dico quod vtrumque potest defensari: quia omnes antiqui / & recentes dicunt quod infinita. Sed contra / si habuerit infinitam: ergo videtur quod habuerit infinitos actus: quia si habuerit infinitam ex concursu charitatis / & voluntatis potest produci actus infinitus: quia illud aggregatum est infinite actiuitatis: quia vna pars illius est infinita per suppositum: ergo & totum.

¶ Secunda conclusio. Si capacitas creature intellectualis terminetur ad certum gradum ita quod non possit capere maiorem: tunc est data anime Christi summa possibilis creature intellectuali. patet: quia verisimile est quod si terminetur ad certum gradum: quod illum dedit deus anime christi.

¶ Tertia conclusio summa gratia possibilis de potentia ordinata data est anime christi: quia plenus gratie & veritatis: nam si deus ordinaret esse maiorem gratiam: iam non esset plenus gratia

¶ Primum dubium: dictum est quod erat plenus gratia: ita etiam hoc dicitur de beata virgine / & de sancto Stephano: ergo videtur quod habuerunt equalem gratiam cum christo: certum est quod anima sancti stephani / & gloriose virginis per articulum parhisiensem sunt eiusdem perfectionis cum anima christi & iude: ergo sunt capaces tante charitatis sicut anima christi: ergo cum vtraque istarum animarum in sacris litteris dicatur plena gratia: & sunt capaces tante sicut anima christi: ergo habuerunt tantam sicut illa: ergo non habuit maiorem omnibus aliis:

¶ Dico quod solutio stat in equiuocatione huius termin plenus gratia: vnde quadruplex potest dici pleintudo. Nam est quedam plenitudo sufficientie: vt ille dicitur plenus: quo habet sufficientem: & illo modo quilibet habens gratiam / potest dici plenus gratia: quo quilibet habens gratiam / illa est sufficiens ad beatitudinem: cum quelibet excludat mortale / & originale. Alia est plenitudo copie: quodille dicitur plenus gratia qui habet copiosam id est magnam gratiam. Tertia est plenitudo singularis prerogatiue: & ille dicitur plenus: qui per ceteris creaturis habet singularem. Quarta est plenitudo supereminentie be beato Stephano erat plenus graim plenitudine copie. Virgo maria plenitudine singularis prerogatiue: quia per singulis aliis puris creaturis habuit copiosam: sed quando dicitur de Christo plenus gratia habuit illam plenitudinem non solum quantum ad habundantiam / copiam / & singularem prero gatiuam: sed superhabundanter pro se & aliis: stephanus autem non habuit nisi prose neque virgo maria: quia non meruerunt aliis. solus Christus meruit pro aliis merito de condigno.

¶ Dubitatur secundo: vtrum sit eadem gratia in christo singularis persone / & grencapitis. Christus enim vt singularis persoahabuit gratiam: quia est beatus: ergo habuit gratiam vt singularis persona: & cum hoc Christus fuit / & est caput totius ecclesie. Queritur ergo. vtrum secundum eandem gratiam fuit caput ecclesie: secundum quam est acceptus ad vitam eternam: vel secundum quam anima est accepta ad beatitudinem. Pro hoc suppontur ex apostolo quod tota collectio fidelium est vnum corpus: quod vocatur corpus misticum christi / & caput istius corporis est christus / & congregatio fidelium in sacris litteris vocatur domus: & secundum quod vocatur domus / christus dicitur fundaneetum: alid fundanentum nemo ponere potest preter id / quod est cpius: vnde esse caput est grem. Questio ergo est: vtrum ab eadem gratia dicatur caput: & acceptus deo.

¶ Quantum ad hoc ad esse caput requiritur aliqua conformitas in materia / & natura: puta quod caput sit menbris conforme quantum ad naturam: eodem modo vt dicatur caput congregationis debet esse eiufdem nature cum menbris: hbinc est quod angelus nunquam dicitur caput congregationis hominum quia non est eiusdem nature in specie sed Christus est eiusdem nature cum hominibus: ideo illa conditio: competit Christo. Requiritur secundo ad esse caput / quod cetera membra recipiant influxum ab illo: puta quod sint & dependeant ab illo non enim est possibile vitam stare in ceteris membris sine capite: ideo cetera membra dependent a capite in conseruari. Tertio ad esse caput requiritur quod cetera membra recipiant motum & influxum a capite. Omnis enim motus progressiuus est a sensu / vel a ratione. & sensus & ratio maxime vigent in capite.

¶ His suppositis quantum ad primum: Christus habet conformitatem cum ceteris membris in natura. Similiter cetera membra sunt a Christo: saltem secundum naturam diuinam quia est causa omnium. & in cetera membra influit causando gratiam effectiue secundum diuinitatem & merito secundum humanitatem. ln passione enim meruit omnem gratiam: quam habet quicumque hominum: nec datur gratia nisi ex merito Christi. Meruit enim quod nostri actus essent meritorii: & acceptatiad vitam eternam. Christo ergo competunt omnes conditiones capitis: ergo est caput. Papa enim non est ita caput ecclesie sicut christus. Nam papa non meretur nobis: quanuis nos fideles recipiamus directorie influxum a papa: id est debet nos dirigere in motusupernaturali ad beatitudinem. & sic recipimus / vel recipere debemus talem motum a papa: sed non meritorie. nec in euangelio / nec in actibus apostolorum legitur quod sit caput: bene verum est quod habetur in Ioanne Vocabitur cephas: sed cephas idem est quod Petrus: ideo quod vocetur cephas non potest concludi ex hoc quod sit caput magis: quam quod vocetur Petrus. sed dicitur caput: id est vicariam habens potestatem / quam habebat Christus immediate a deo. ideo quantum ad questio nem dico quod est eadem gratia / qua erat gratus deo: & merebatur nobis. Vnde non solum ad merendum sibi: sed alteri requiritur gratia: Christus enim meruit nobis illam gratiam: & omnem influxum spiritualem quem habemus: ergo ab aliqua gratia meruit / que ad merendum requiritur: & illa erat / qua erat deo gratus & acceptus: ergo est eadem gratia: qua meretur nobis infliixum spiritualem: & qua ipsemet singularis persona erat deo gratus & acceptus: igitur est eadem gratia & cetera.