Caput 55

CAPUT LV De diversitatibus officiorum.

Jam ergo dictum est hactenus de ecclesiasticis ofliciis generaliter, ita reliquum modo sit eorumdem explicationem latius per totius anni saculwun aggredi. Nam pro temporum varietate ipsa variantup officia. Sed operae pretium me facturum existimo, si priusquam ad ipsam expositioncm vcniam, distinctio quatuor temporum praemittatur. Ut erge solaris noster annus quatuor tcmporum potissimum successione dilabitur, scilicet hiemis, in qua semina jaciuntur; veris, iu quo semina prodceunt ; sestatis, in qua ad messem albescunt, et falce succiduntur ; autumni, in quo per ventilationem grana a se mutuo separantur, et in lorrea reponuntur, palea autem comburuntur : ita quoque magnus vitaa praesentis annus durans ab initio usque ad fincin saeculi, quatuor temporum varietate mensuraptur. Fuit enim tempus quoddam deviationis in humana genere, ab Adamo videlicet usque ad Mosen, quo declinaverunt homines a cultu divino ad idololatriam. Tunc enim homo reliquit Dominum suum Creatorem, ac lapidibus et manuum suarum operibus dixit : Tu es Deus meus. Hoc tempus haud male convenit nocti et hiemi. Quia sicut nox aut biems nihil lucis habet, nisi contingenter et ex accidenti, ut ex igne vel candela, sic tempus istud plane erat caecitatis et ignorantiae. Alterum item tempus fuit revocationis, nimirum a Mose usquc ad nativitatem Christi, quo edocti fuere homines per leges et propbetas de adventu Christi, de evitatione. peccati, et unius Dei dilectione. Tum dixit Deus Israeli : Audi, Israel : Deus tuus, Deus wunus est, illum solum adorabis, et illi soli servies (Deut. u, vi.) Tertium vero tempus fuit regressionis, sive reconciliationis, vel justificationis, quod fuit a uativitate Domini usquce ad ascensioncm ejusdem, per quem facta est gratia hominibus, et praedicatio Evargelii. Quartum denique tempus est peregrinationis, quod ab ascensione Domini fuit, et duraturum est usque ad finem judicii, ubi erit consummatio saeculi. Haec eadem tempora solent aliis nominibus appellari. Tempus enim deviationis dictum est tempus culpae et paenae. Nam propter deviationem homo subjectus est culpae, et propter culpam poenae. Tempus revocafionis nuncupatum est tempus doctrinae et prophetiz. Et quidem doctrinae propter Decalogum, per quem Deus humanum genus docuit, inquiens : Audi, Israel : Deus tuus, Deus unus est. Prophetiae vere, quoniam tum hujusmodi salutare accepimus vaticinium : Ecce tirgo concipiet (Isa. vi). Tempus proinde reconciliationis appellatur gaudii et laetitiae, ac denique peregrinationis, tempus luctus et pugnae. Unde profecto necessarium est ut pugncmus adversus carnem nostram, mundum atque aereas potestates. Maxime vero contra carnem, utpote quod multa cum nebis sit familiaritas, ae nulla sit pestis sevior quam hostem habere domesticum.

Praeterea tempora haec possunt considerari secundum principales partes diei, ut sunt, nox quae ad tempus spectat deviationis , mane ad tempus revocationis , meridies ad tempus reconciliationis, vel regressionis, vesperum ad tempus peregrinationis. Atque horum quodque proprium modo perpende epitbeton, ut nox est obscura, et qui a veri Dei cultu aberrabant erant caci. Eleganter sane quadripartita haec temporumn divisio in bomine nouri potest. Ante siquidem baptismum nascitur homo et fit filius irae; in baptismo renascitur, ac filius gratiae ; dehinc bene operatur, et justitiae efficitur proles, cum fervore quodam charitatis Deum dilicit in primis, et proximum; tandem cum Christo simul regnabit per mortem transiens ad vitam aeterpam, factus modo baeres aeternitatis et gloriam. Atque ipn qualibet praemissarum partium expositiong possunt intelliyi hiems, ver, aestas, et autumnus. Fadern quoque tempora designanur per quatuor principales Christi actiones , quae sunt hbujusmodi nativitas, passio, resurrectio, adventus ad judicium, cum omnium horum appendicibus ; adeo haec humano generi conveniunt. Christi igitur vita nostra est doctrina, Christi actio nostra est lectio ; universa denique Christi conversatio nostra et instrutic. Disi autem cum suis appendicibus, quia ad nativitatem pertinent circumcisio, apparitio, baptigmus, purificatio; ad passionem referuntur jejunium, tentatio; ad resurrectionem, iu coclum agcensio , et S. Spiritus missio; ad adventum tandem judicii spectant transfigurari et miraculorum operatio. Eflicacior enim fuit ac plus potuit post mortem quam ante transfigurationem , quod iunc demum nobis ostendit quid simus futuri. Passio comparatur hiemi, nativitas veri, resurrectio aestati, judicium autumno quando sedebit Vetustus ille dierum tenens ventilabrum in manu sua, permundabit aream, etc. (Matth., m.) ltem rursus Christi nativitas comparatur et concordat tcmpori revocationis, propter prophetas,qui eam multis modis praedixerune; passio tempori deviationis ; resurrectio tempori regressionis propter laetitiam ; adventus judicii tempori peregrinationis, quia bujusmodi tempus durabit usque ad extremum diem judicii. Unde Propheta : Ego miser et percgrinus,sicut omnes patres mei (Ps. xxxvnun).

Haec ergo tempora magni istius anni considerans Feclesia in servitium Dei transformavit, pro qualitate eorum et varietate singulis annis laudabili utens officiorum diversitate. Sed cum ita faciat Ecclesia, maluit incipere a tempore revocationis, quam a temporce delationis. Quare incipit : Ad te icvavi animam meam (Psal. xxiv), aspiciens a longe, etc. Quandoquidem nos etiampum quasi per speculum et canccellos aspicimus. Et durat usque ad nativitatem Domini. Toto igitur tempore Adventuum usque ad Natale Domini, Ecclesia reminiscitur temporis revocationis, quae facta est per legem et prophetas, malogma vulneri apponens. Atque ideo tunc legit Isaiam, qui cum incurabile vulnus vidisset, dixit : Omne caput languidum est, et omne cor maerens, etc.(lsa. 1.) Et rursus non est malagmna apponere, etc. Malagma autem est genus euplastri, quod epithema appellatum est. Tum ergo inchoatur graduale : Ad te lepavi, ac si diceret : Tempore deviationis homines levabant manus etcorda ad opus manuum suarum, atque agebant lapidi et ligno; tu es Deus meus, ego vero ad te levavi animam meam, Deus meus, etc. Atque ita sane a tempore revocationis militise suss auspicatur officia, non a tempore deviationis, ne videatur incipere ab errore. Bene itaque rem ipsam observat, sed ordinem non sequitur, quod frequenter etiam faciunt evangelistae. Quare si bonam queerat valetudinem, optetque quam optime curari, emnino fuit necessarium ut a medicis inciperet.