Titulus 9
Titulus 9
De apostatis et reiterantibus baptisma
SUMMARIA. I. Apostasia quid sit. Quot sunt apostasiae species a 3. Apostasiae qualiter puniantur Et recipiens ordinem sacrum in apostasia, an sit excommunicatus 4. Poena quae sit iterantium baptisma
QVoniam haeretici & schismatici, de quibus author praemisit, in apostasiam cadunt, ideo apponit de apostatis, annectens de iterantibus baptisma, di camus igitur, Quid sit apostasia, Quot spe cies apostasiae. Qualiter puniantur apostatae. Quae sit poena iterantium baptisma.
Quid sit apostasia. Et quidem temerarius recessus a statu fidei, obedientiae, vel religionis, quam quis professus est se tene re, & dicitur apostasia, quasi post status, id est retrogra datus status: ideo apostasia est retrostatio, vel retrogradatio, vnde apostatadicitur, quasi retrostans, ut rigesuna sexta quaestion. ultim non obserretis is non est aptus reguu Dei, cum ad aratrum manum posuerit, & respiciat retro ut duodecima quaestio.i.sancimus, & supra, de voto magnae, paragrapho
Quot species apostasiae. Et quidem tres,. scil. perfidiae, inobedientiae, & irregularitatis. Apostasia perfidiae dicitur qua quis pervertitur, & recedit a fide, sicut Jul. apostata de hac, 2. quaest. 7. non potest. Et scias, quod si quis Judaeus ac fidem nostram spontanee convertatur, cogitur dimitter ritus suos: ut supra de const. transla. quia maledictus homo qui terram Domini duab viis ingreditur, nec debet qui¬ veste indui lana, linoque contexta, ut supra de elect, cum causam. quae melius est etiam, id est, minus malum est, vian Domini non cognoscere, quam post cognitam retroire, u infra eo. quidam. Sed apostasia inobedientiae dicitur, qua qui praeceptum majoris sui transgreditur spontanea voluntate: ut Adam, & Eva, qui sacris nolunt canonibus obedire ut supra de ma & obs c siquis, & cap illud, 2q. 7. alieni. 3. quae. 4 alieni, & de hac no. supra tit. prox. §i. vers. dicitur, & sequent Item apostas a irregularitatis est, quum quis a statu as sumptae religionis & professae, vel a sacris ordinibus recedit, & tanquam laicus conversatur, vel habitu post posite tanquam clericus secularis, ut monachus clericus conversus, de qualibet istarum habes, 5o distinct, cap fin. 47. distin quantam licet, 16. quaestio.i.legi 3 quaest. 4. beatus. Fit ergo ho¬ pluribus modis, dimittendo tonsuram, vxorem accipiendo, ex quo is qui contrahit est in sacris, quod dic, ut notat supra qui cleri. vel voven. §quis elericus, vestem religionis ab jiciendo, ad seculum redeundo. ut supra de vi & honest. cleri ex literis, infra de excommunic. in audientia, & capit perpendi mus. 20. quaestion 3, capitulo secundo, & tertio. 27. quaestio. prima omnes, infra eodem cap.i. & cap. quidam, & cap penultim & ultimo
Qualiter, puniantur postatae Si sit apostasia perfidiae tanquam infames omnino repelluntur, 2q. 7. non potest. 6. qui I.infames, de consec. dist 4. celebritatem, & accufari possunt perpetuo per libellum, & sine libello, & vivente apostata non tollitur accusatio tempore, eo tamen mortuo, toll tur quinquennio, & inchoari potest post mortem, sicut ir crimine laesae majest & confiscantur apostatarum bona, ni habeant liberos, vel cognatos, ut C. eo. l.1. & 2. & lapostatari de his bonis dic, ut not supra de haere. §qua poenaferiatur, ver quo autem ad poaenas, & sequent. Alieni enim sunt apostat: a testamentis, & testimoniis, e nec in statum pristinum vertuntur, etiam acta poenitentia, quod intelligas quo ac indignationem principis, non quo ad salvationem, qui ecclesia nulli claudit gremium, vt no supra de haeret. § quae do & qualiter. Expellerentur autem de civitate, nisi qui¬ poena major visa est Imperatori versari inter homines,& hominum carere suffragiis, ut C. eodem hi, qui sanctam. Se¬ ubi apostatae clerici sunt, ne praedicatione sua falsa in gri gem Dominicum contagionem generent, expelluntur d civitate, sicut omnes haeretici, ut C. de summ. Trmita. & fid catholic. leg. 2. C. eodem leg. ultim. sic ovis morbida ejicitur a ovili, ne inficiat sanas oves, supra de sta. monach. ea quae, §s cundo, & breviter cum tales haeretici sint, ut patet in his quae notant. supra eodem § proximo, versicul primo, de poena storum dic. ut notat. supra de haeret. §qua poena. Si vero si apostata inobedientiae infamis efficitur, durante apostasia, & a testimonio repellitur, & excommunicatur; qua stio. 4. si quis a suo, i. quaestio3 siautem nobis, & si non resipu erit, degradatur, ut in sequent. versicul. & junge. quod nota supra de majo & obed. §fin. Quod si fuerit apostasia irregi laritatis, d ea durante abaccusatione & testimonio repe litur, & infamis est e ipso jure. 2. quaest. 7. alieniz qu. 4 be¬ tus, & capit si quis, nec ad dignitatem eligi potest, 16 quaesti¬ I. legi & clericus admonitus si se non correxerit, deponer dus est: 22 quaestio. 4 sine ornatu, & capit. praecipimus, ii. quaesti 3. sin autem & Tuob is capitul. sequent. Item caret privilegi clericali: ut infra eodem capitulo primo. Haec locum habeni si constet de apostasia. Sed & si quis fuerit de hac gravite infamatus, deficiente probatione, ad purgationem prae standam est censura ecclesiastica coercendus: ut infra e¬ dem tuae, sic, infra de purg can, capit accedens, supra de probat. a nostram, & capit sicut. Sed & ex quo de apostasia constiterit, & minis & blandimentis non potest induci ad maled missum habitum resumendum, potest sub gravi custodi carcerari: ita quod sibi vita misera reservetur, & sic tenetur, quousque a tanta nequitia resipiscat: vt infra eodem nobis, & sic "Oderunt peccare boni virtutis aiore Oderunt peccare mali formidine poena" ff de just & jur leg 12. quaesti si peccaverit, 14. quaestio. ultima si res. 27qui. capit. ultimo, supra de temp. ord capul. ultim. 45. di stinct qui syncera. 23 quaestio. 4. debet homo, ideo etiam reservatur sibi vita, ut vitam sibi poenam aestimet: sic in crimine laesae majest. supra titu.i.vergentis, 74. dis quorundam. Sic & clericus uxorem suam ligare potest: si cum alio deliquerit, u poena docente resipiscat: 33. 9. 2 placuit. Sed & si monachu apostata in apostasia ordinem sacrum receperit: quar tumcunque reconcilietur abbati, & poenitentiam egerit, n. tamen potest absque dispensatione Sedis Apostolicae ministrare in ordine sic suscepto: ut infra eodem capitulo ultimo secus si transiens ad aliam religionem ibidem ordinetur inpresbyterum, ut supra, de temp ordin. ex parte. Sunt & alii casus, f in quib. non potest dispensare, nisi Papa quos notat supra, de tempo ordin § & a quo, & infra de poeni. sub rubr. d dispensat (quis potest dispensare subs sunt autem casus.
Sed nuquid talis est excommunicatus? Dicunt quidam, quo¬ sic, ideo dicunt, pro falsis refutandus est, 3. quaestio. 4. beatu & infra de sentent. cum non ab homine §2 supra, de vita & hon. state cleric capitul. ultimo, & infra eodem capit primo. Sed dic quod refutandus est in accusatione & testimonio, & sic intellige, quod praemissa trina monitione, nudatur privil¬ gio clericali, ut infra de sentent. excommunic. in audientia,( c. contingit, est tamen excommunicandus, non excommi nicatus, ut iufra eo. tuae, supra de regula c.ult. 27qu.i.omnes, & quia. Sed hoc religiosus relinguens habitum, excommunicatus est ipso jure, ut in auth. d.n.extra, ne cler. vel mo grar 13. Licet autem monachus, vel monacha pluries exieri monasterium, abbas tamen cogendus est eum volenten raverti recipere, ut 27. q.. pervenit, & cap. nec aliqua, & capii quia. 16. q. 1quidam monachi, quod & intellige secundum de terminationem C. de regul capit penult. Sed si primum monasterium sit de dissolutione suspectum, tunc cum omnibus bonis, quae primo monasterio obtulit, detrudendu est in monasterio arctiori, ut 279. 1. & qua monacharum, ( c. si quis rapuerit, sed secundum monasterium non habebi bona, nisi quo ad usumfructum tantum in vita detrusi, 16 quaestio. 6. de elapsis, ideoque ipso mortuo, redibunt ad primum monasterium, sic C. de episcop. & cle raptores, sicque rel ctum personae in detrimentum monasterii non redundat quia in vita detrusi onera personae non subit, nec obst quo¬ forte reditus bonorum ad onera plurium personaru fus ficiunt, quia & posset esse, quod non sufficerent, lex auten debet esse communis, 4. distin. erit autem lex, hoc tamen intellige secundum dist. quam notavi supra de cleric. conjug. & in quo relevatur, versicul, solu. & sequen. Verum in cleric aliud est, nam secularis clericus statim postquam deliquit potest deponi, 48 distinct. quoniam mulia. Quid si clericus qui primam tantum tonsuram accepit ipsam dimiserit nunquid est cogendus ad ipsam reassumendam? Sic, nan per primam tonsuram clericalis ordo confertur, supra d eta. & qualc. cum contingat, talis ordo ergo clericus est, 21 di stinct clericos, 54. dist ex antiquis. ergo compellendus est a¬ tonsuram male dimissam deferendam, supra de vit. & ham cleric. si quis ex clericis. 20. q. 3. eos, secundum Goffred. quo intelligas, nisi uxorenduxerit, vel aliud interveniat. Quic si ducat uxorem? Dicunt quidam, quod si corruptam. ve secundam duxit, non cogitur deferre tonsuram, quia talis irrevocabiliter a clericatu recessit, 32. distinct seriatim, & omne privilegium amisit, 84. distin quisquis, caeterum si virginem ducat, compelli debet, praeterquam in tribus casil Primus est, quando clericus nullo modo vult retinere privilegium clericale. Secundus, si sine scandalo vxoris no potest deferre tonsuram. Tertius, cum justa de causa ex poscit tonsuram luxuriari, & habitum transformari supri de cleric conjug. soannes supra de vit. & hon cler argument supr quod met. cau. cisecundum Hug & Ray. Tu dic, clericum com jugatum non esse cogendum, nisi ratione beneficii ecclesiastici, ut dicit illa decret. Joan. ad fin. si tamen sua sponte de ferat tonsuram & habitum, privilegium retineat clerica le: non quo ad res, ut supra de vit. & honest. cler. conjug. ex par te, & capit soan. Sed quo ad personam: 17. q4. 4. si quis suadem te. quod privilegium indultum est in favorem clericorum & odium laicorum, infra de senten excomm. contingit 2. Qui¬ si constitutus in sacris de facto ducat uxorem, demum ac clericatum redeat, nunquid potest cum tali episcopus misericorditer dispensare? Non videtur, nam clericus assu mendum sacrum ordinem, votum continentiae solennizar videtur, 32. dist. seriatim, hoc si postea contrahat, & vxoren cognoscat, magis delinquit votum solenne violando, quan si adulterium committeret, arg. 27. quaestio 1. mulieres, & cate. Sed episcopus non potest dispensare super adulterium supra de judic. at siclerici, §de adulteriis, ergo nec in isto, ti tamen dic contra, ut expressim probatur, supra de cleri, con jug sane sacerdotes. Sed cui acquirit monachus fugitivus g Suo monasterio, sicut & servus in fuga constitutus: 184. Labbates ff. de acquir posses.l.. Sper servum. Quid si talis ingrediatur secundum monasterium rite & canonice, & cuju erunt quaesita tempore quo in fuga fuit? Secundi: nisi aliud actum sit, 16. quaest. 6. de elapsis, in authent. de sanctis. episcop sinoniacus, collats. & I8 quaestio. i. capit. unico. Quid si sin licentia abbatis, secundum monasterium ingressus fueri si pristinum monasterium ipsum vagabundum neglexerit? Ceduntbona quaesita secundo monasterio, quia primum monasterium ipsum pro derelicto habuit, ideoque e non acquisivit, sicut dicitur in servo pro derelicto habite qui priori domino non acquirit, C. de La. liber tollend. leg. unica, § sancinus, sed apprehendenti eum, ff. de stipul. servi quod servus certum, si primum monasterium non neglex¬ rit, sed vagabundum repetiit, primo monasterio acquisivit: in autheniic. de san episcop. § si vero monachus, secundun Goffred dic, ut notat. infra tit. . § fin. versic. si. Quid si fugitivus reductus in monasterium nolit reassumere habitum Respond. Debet sub gravi custodia incarcerari, infra coc a nobis
Quae sit poena iterantium baptisma h Et qu dem secundum canones, cleric deponendi sunt, arg. de con.dis4 eos quos, & cap. quibus, Iaic vero excommunicandi, & poena plectendi graviori, vt bi, nec possunt ordinari. 51. distinct. qui in aliquo, 1q. 7. qui i qualibet, unde nec acolytus, qui ministerium praebuit ca pellano rebaptizanti fratrem suum, usus insano sortileg: rum mulierum consilio, ut ab infirmitate gravi liberaretur, si publicum sit, non potest ad ulteriores ordines pro moveri, nisi intret religionem, cujus favore cum eo dispi setur. Sed si occultum sit, & ageret poenitentiam, prome veri potest, vt relevetur in totum, praetextu aetatis tenerae vel fraternae salutis, ut infra eodemc. ex literarum. Secund legem autem cum reiteratio baptismi sit quaedam specie haeresis, imponitur poena baptizanti, & rebaptizato, qu dolo malo fecerunt, id est scientes prohibitum, aliter no intelligerentur dolosi, C. eo. l. 2. ultimi supplicii, quod motem interpretantur, ff. depoen.ultimum. C. ad legem Cor de sica l.I. Episcopus autem sacerdotio spoliatur: ut C. ne sanctu bapti. reite. l.I. Sed secundum Azo. ideo non excusabitur poena mortis; imo graviori poena afficiendus est, cum in officio sibi deputato peccaverit, in quo plurimum honc ris sibi extiterat collatum, ut C. de epi. & cle. presb. & f. de ca( postli rever. I. 3. § inbello, & arg. supra tit. 2excommunicamus it. que§ si vero clericus, alias dicatur nobilitati parcendum, u C. de poen decurionum, supra de offic. dele pastoralis, 40. dis. hom Christianus. Sed contra supra de Jud at si clerici, per quam dicas sufficere poenam depositionis. Hoc quando certum es aliquem baptizatum fore. Secus si dubitetur, quod dic, u no. supra de baptisino, §si. versic. sed sidubitetur. Item haec ver sunt, quando perfecte baptizatus erat, sin autem erat catecht menus, vel catechizatus, seu initiatus in ministeriis o thodoxorum, & postea secundum morem haereticorun rebaptizatus, seu baptizatus fuerit imponitur baptizant & baptizato poena exilii, & decem librarum auri, ut Cne san bap. I. al. Quaeri consuevit, an in reiteratione baptismi character recipiatur? Et dixerunt quidam. quod sic, & idem it reiteratione ordinis, alias per reiterationem male & in proprie diceretur injuria fieri sacramento, quod tamei dicitur inf. eo. ex literarum,. i.qui.I.quod quidam, de conse dist. 4. ost ditur. Item quia & actus, qui effectum non haberet, non in duceret irregularitatem, nam & alias non praestat impedimentum, quod de jure non sortitur effectum, sup. ded¬ spon. imp. litera, & e accessit. Tu tamen dic. quod characte non iteratur. 67. dist §quod ergo consecratur, & casualiter pry statur impedimentum, quod de jure non sortitur effectu ut patet supra de biga. nuper, & c sin supra de despon ad audientiam, quod etiam dicitur in hoc casu injuriam fieri sacra mento per reiterationem ad intentionem reiterantium non ad veritatem refertui
On this page